Artikulli analizon korpusin e italianizmave të shqipes së teksteve të vjetra, të përpunuar në kuadrin e projektit DPEWA të Universitetit Ludwig-Maximilian të Mynihut, nga këndvështrimi i mënyrës së transmetimit të tyre në gjuhën shqipe. Për këtë qëllim janë përcaktuar disa kritere për dallimin e hua…

Vepra letrare e Rexhep Qosjes karakterizohet nga një rrjet i gjerë raportesh antonimike, të cilat paraqesin interes të veçantë, si për shumësinë e larminë, ashtu edhe për mënyrën e aktualizimit stilistik. Qosja krijon kundërthënie e kundërvënie të shumta në rrafshe të ndryshme gjuhësore, por për pun…

Përmbajtje e shkurtër: Fjalët e përbëra krijohen nga bashkimi i dy a më shumë fjalëve ose temave dhe formojnë një njësi të vetme me kuptim të ri. Ato mund të jenë emra, mbiemra, folje, ndajfolje dhe ndonjëherë edhe numërorë apo përemra. Ky punim studimor ofron një analizë fjalëformuese dhe gjuhësore…

Objekt i këtij artikulli është shqyrtimi i strukturës argumentore të predikatit foljor e parë në ndërvarësi me formën foljore, përkatësisht me kundërvënien formë veprore - formë joveprore të saj. Nisur nga arritjet e studimeve në lëmin e valencës së foljes, e përkatësisht të strukturës argumentore t…

Fjalori i orientalizmave në gjuhën shqipe, i Tahir N. Dizdarit është vepër e rrallë, jo vetëm në leksikografi shqiptare, kurse Instituti Shqiptar i Medimit dhe Qytetërimit Islam është më i merituari që këtë vepër e bëri pronë të opinionit shkencorë. Profili shkencor si filolog i Dizdarit:oriental…

Në metagjuhën tonë kemi termat gjuhë standarde, gjuhë popullore, e folme krahinore, gjuhë bisedore, gjuhë librore etj. Janë koncepte që na thonë se i njohim variacionet dhe simbiozën brenda gjuhës kombëtare. Brenda këtyre variacioneve e kësaj simbioze, për arsye historiko-gjuhësore, të folmet popull…

Etnografia e të folurit është një këndvështrim interesant i shprehjeve, të paraqitura si standard gjuhësor, me ngarkesë domethënëse emocionale linguistike, të përdorura në momente të caktuara, përfshirë edhe jetën rituale. Ajo shqyrton e hulumton në aspektin sociolinguistik shpreh…

Ne kemi një gjuhë standarde dhe është përgjegjësi e Fjalorit tonë kombëtar të paraqesë këtë gjuhë standarde, që vjen nga parimi kryesor leksikografik: kodifikohet gjuha që përdoret realisht. Autori argumenton se Fjalorët kombëtarë të shqipes kanë ligjshmuar objektivisht atë që realisht ka gjuha e më…

Diateza përbën një nga kategoritë më të vështira dhe jo pak të rrahura në gjuhësi. Për të nuk ka një përkufizim dhe shpjegim të njëjtësuar, të kënaqshëm, të pranuar nga të gjithë gjuhëtarët. Në traditën e studimeve gramatikore, trajtimi i diatezës kryesisht si kategori morfologjike, dhe deri diku se…

Me ftesë të komunitetit arbëresh në Itali, nga Qendra e Studimeve të Traditave Arbëreshe, “Skander” – Fogjio dhe të Komunës Kasalvekio të Rajonit të Pulias, mora pjesë në veprimtarinë kulturore “Vëllazëria 2018”, që shënonte edicionin e dytë (pas atij të vitit 2017). Slogani “Vëllazëria” i bënte jeh…

Zgjeruesit e temës së foljes në gjuhën shqipe dalin si përbërës të konstrukteve foljore sintetike. Për analizën e këtyre konstrukteve do t’i shmangemi interpretimit të strukturës si lidhje sintagmatike e bazuar në inventarin e morfemave dhe në mundësitë kombinuese të tyre. Struktura morfologjike e f…

Naim Frashëri njihet jo vetëm si figurë qendrore e letërsisë shqipe të Rilindjes sonë Kombëtare, por edhe një nga përfaqësuesit më të shquar të lëvizjes sonë kombëtare, i cili bëri një punë të madhe për themelimin e letërsisë së re shqipe dhe për gjuhën e re letrare shqipe. Në vitin 1886 Naim Frashë…