28 rezultate
Faqja 1 / 3Shprehësia sintaksore në romanin “Aksidenti” të Ismail Kadaresë
Proza e Kadaresë ka lënë gjurmë të mëdha në letërsinë botërore, por krahas vlerave letrare ka edhe vlera të mëdha gjuhësore. Arsyeja ka qenë dhe mbetet befasimi aq i këndshëm që përjetojnë lexuesit nga stili dhe formësimi gjuhësor që ndjen shkrimtaria e këtij autori. Romani “Aksidenti” në tërësinë e…
Eposi i kreshnikëve si përmendore madhështore e kulturës ligjërimore të shqipes
Artikulli është marr nga studimi “Etnografia e të folurit në eposin e Kreshnikëve”, mbajtur edhe si punim në Konferencën shkencore kushtuar eposit të Kreshnikëve, në Prishtinë, gusht 2010. Eposi i Kreshnikëve përbën një përmendore të mrekullueshme të kulturës së gjuhës, një trashëgimi të paçmueshme …
Kostaq Cipo dhe Fjalori i gjuhës shqipe, 1954
Para 60 vjetësh, gjatë komemorimit të ceremonisë së vdekjes së Kostaq Cipos, një anëtar i Institutit të Shkencave dhe figura të njohura si Kol Paparisto, Aleksandër Xhuvani, Gjovalin Lika, Kahreman Ylli, Aleks Buda, Mahir Domi, Shefqet Musaraj, Dhimitër Shuteriqi, Sotir Kuneshka dhe Sali Mborja shkr…
Diateza si mekanizëm gjuhësor kompleks për të formuar konstrukte alternuese në gjuhën Shqipe
Diateza përbën një nga kategoritë më të vështira dhe jo pak të rrahura në gjuhësi. Për të nuk ka një përkufizim dhe shpjegim të njëjtësuar, të kënaqshëm, të pranuar nga të gjithë gjuhëtarët. Në traditën e studimeve gramatikore, trajtimi i diatezës kryesisht si kategori morfologjike, dhe deri diku se…
Studimi i sintaksës dialektore dhe korpusi i gjuhës së folur shqipe
Nisma e ndërmarrë nga studiuesit e departamenteve të Institutit të Gjuhësisë e të Letërsisë pranë Akademisë së Studimeve Albanologjike (ASA) për shqyrtimin e variacionit sintaksor në të folmet e shqipes dhe përgatitjen e Atlasit të Sintaksës Dialektore të Shqipes (nismë e ndërmarrë qysh në vitin 201…
Parafjalët e gjuhës shqipe dhe kontributi i Mehmet Çelikut në këtë fushë
Parafjalët janë një kategori fjalësh mjaft e diskutuar në gjuhësi. Diskutimet kryesore kanë të bëjnë me statusin leksiko-gramatikor, përkatësisht sintaksor, në sintagmat ku ato shfaqen. Pjesa më e madhe e studiuesve tanimë i trajtojnë parafjalët si klasë funksionale, por një pjesë prej tyre pohojnë …
Struktura leksikore dhe struktura ekspresive e gjuhës njerëzore
Sintaksë do të thotë ndërtim fjalish: si grupohen fjalët bashkë për të ndërtuar sintagma dhe fjali. Në greqishte syntaxis do të thotë të vësh bashkë. Kur themi të vësh bashkë, nuk është e njëjtë sikur të vëmë bashkë tullat për të bërë një mur ose frutat dhe sheqerin për të bërë reçel. Të folurit ësh…
“variacioni sintaksor në të folmet e shqipes: tipare dhe treva”, tryezë e rrumbullakët, 13 Dhjetor 2017
Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë organizoi tryezën e rrumbullakët “Variacioni sintaksor në të folmet e shqipes: tipare dhe treva”. Kjo tryezë shkencore u mbajt si një hap vijues mbas konferencës së vitit të kaluar “Variacioni sintaksor në të folmet dhe dialektet e shqipes” në rrugën drejt përga…
Fjalia përkundrejt thënies dhe propozicionit në sintaksën e shqipes
Konceptimi i fjalisë si njësi e analizës sintaksore përbën një çështje problemore që ende nuk ka gjetur një zgjidhje të kënaqshme në sintaksën e gjuhës shqipe. Në punime, tubime apo konferenca të ndryshme shkencore, gjuhëtarët që merren me sintaksën kanë folur shpesh për koncepte të ndryshme të sint…
Dukuri sintaksore me interes dialektor në gjuhën shqipe
Faza e parë e hetimit të përgjithshëm të dialekteve, që zgjati rreth 25 vjet, kishte si detyrë kryesore evidentimin e dallimeve (tipareve dalluese) të të folmeve të shqipes; në këtë fazë të parë kërkimet u përqendruan kryesisht në hulumtimin e dallimeve dialektore kryesore në sistemin fonetik-fonolo…
Analizë e tipareve sintaksore në studimet e serisë dialektologjia shqiptare
Në këtë studim, për analizën e tipareve sintaksore, u morën në konsideratë artikujt dialektologjikë të botuar tek seria Dialektologjia Shqiptare. Më konkretisht, tiparet që do të trajtojmë këtu janë tiparet sintaksore dalluese dhe të përbashkëta të trevave të studiuara në këtë seri. Në serinë Dialek…