Ky punim trajton qëndrimin e Gjergj Fishtës ndaj gjuhës shqipe dhe në veçanti ndaj gjuhës standarde, duke u mbështetur në shkrimet e tij publicistike në revistën “Hylli i Dritës” gjatë periudhës 1914–1930. Fishta, si njohës i mirë i gjuhës shqipe dhe i disa gjuhëve të huaja, përfaqësonte një zë të r…

Në zhvillimin e historiografisë shqiptare, fazë e rëndësishme e zhvillimit të saj është edhe pa dyshim periudha mes dy luftërave botërore. Në këtë fazë shohim përpjekjet e para të autorëve shqiptarë të kohës për shkrimin e historisë së popullit shqiptar me element kritik dhe shkencor, edhe pse kjo i…

"Censura ishte një fenomen i zakonshëm gjatë shek. XX. E hasur gjatë regjimit të Mbretit Zog, por që kulmoi gjatë regjimit komunist. Në shenjestër ishin intelektualët dhe mendimi ndryshe. Revista “Hylli i Dritës” ishte një nga ato organe që u censurua si gjatë regjimit të Zogut aq edhe gjatë diktatu…

Nder problemat kombtare qi duhen rrahun me zell e me kujdes prej njerzve kompetenta n'organet e ndryshme të shtypit t'onë, rrin në ballë edhe ajo e gjuhës. Prandej Hylli i Dritës, vj.VII, Nr.I ka bamë bash mirë qi i ka kushtue ksaj pune disa faqe të saja. Artikulli i P. Donat Kurtit në numrin e këti…

Në nji kthinë të shkretë, pa orendi e pa asnji mirani, në nji shtrat hekuri, me nji Krisht në kryq përsipër në mur, atje në Shkodër, i harruem dhe i vetëm, ndrroi jetë me 21 të dhetorit 1964, në moshën 75 vjeçare, At Justin Rrota, frat shqiptar. E qau me lotë i vëllai i madhi Kolë Rrota në Vjenë, të…

Fjalori italisht-shqip, në dorëshkrim, me autor fratin françeskan Luca da Monte Giove mban datën 1848. Njoftimet për qenien e këtij Fjalori i gjejmë, së pari, te shkrimi i historianit françeskan Atanaz Gegaj, i cili në një artikull të botuar në revistën “Hylli i dritës” sqaron se bashkëvëllai i tij,…

Fillimet e filologjisë shqipe të tekstit shenjohen në dekadat e para të shekullit XX. Imzot Paolo Schirò, me një transkriptim të plotë të Mesharit të Gjon Buzukut, që pritet të botohet së shpejti; mund të konsiderohet themeluesi i filologjisë moderne shqiptare. Àt Justin Rrota, me Monumenti mâ i vje…

Pjetër Zarishi, një poet i hershmërisë së Rilindjes, po aq sa dhe i përmbylljes së letërsisë humaniste-kishtare të autorëve të Veriut1, së bashku me Ndue Bytyçin e Kosovës dhe Leonardo de Martinon2, pa përjashtuar Engjëll Radojën; poet dhe klerik njëherësh, për një periudhë të gjatë, më se gjysmëshe…