Norma gjuhësore, si shumatore e ndryshimeve gjuhësore që ndodhin në praktikën ligjërimore të folësve dhe e vëmendjes së planifikuesve gjuhësorë ndaj saj, nënkupton ndërhyrjen për përmirësimin e zgjidhjeve të veçanta të saj që paraqiten të vështira për t’u zbatuar në të shkruar e në të folur. Nga kët…

Me profesor Selman Rizën kam pasur vetëm lidhjet e natyrshme pedagog -student në lëndën "Hyrje në historinë e gjuhës sëshkruar shqipe" (në vitin 1963-64) dhe si udhëheqës të një teme vjetore "Lëkundje gjithëgjuhësore në veprat e K. Kristoforidhitgegërishte", në vitin e dytë. Nuk kam pasur rast të pu…

Gramatika shqipe (Albanian Grammar. Harrassovitz, VViesbaden, 1984) e Martin Camajt ka meritën unike me qënë e vetmja gramatikë e shqipes e shkrueme në bazë të traditës tanësore të gjuhës letrare shqipe. Zakonisht gramatikat shqipe janë hartue në njënin ose tjetrin dialekt të shqipes, gegënisht ose …

Në datën 23 maj 2023 dr. Leonard Dauti, punonjës shkencor i Departamentit të gramatikës dhe të historisë së gjuhës pranë Institutit të Gjuhësisë e të Letërsisë të ASA-s, mbajti ligjëratën “Morfologjia e sistemit rasor në gjuhën shqipe (rikonceptualizim i kundërvënieve sinkronike)”. Kjo ligjëratë vje…

Katër veprat madhore, të botuara këto dhjetë vitet e fundit ( 'Gramatikë historike e gjuhës shqipe", "Gjuha shqipe dhe historia e saj", "Gjuhësi ballkanike" dhe "Fonologjia historike e gjuhës shqipe"), e radhisin prof.dr. Shaban Demirajn në mos si më të madhin albanolog të fundit të këtij shekulli, …

Me 1878, në broshurën me titull « Alfabeti i gjuhës shqipe »” Pashko Vasa njoftonte se kishte në mend të botonte, ndër të tjera, edhenjë gramatikë të gjuhës shqipe, si edhe një falor. Pas nëntë vitesh, më 1887 e botoi gramatikën në frëngjisht me titullin « Grammairealbanaise a l’usage de ceux qui de…

Justin Rrota (1889-1964) është padyshim ndër emrat më të shquar të letrave shqipe, para dhe pas Luftës së Dytë Botërore. Ai ishte gramatikan (sintaksolog), estet, tekstolog, studiues i thellë i historisë së gjuhës së shkruar shqipe, pedagog, komentues dhe novelist. Është përfshirë si zë në vete në v…

Politika antifetare e Shtetit totalitar shqiptar njeh tri faza të saj. Nëse faza e parë përcaktohej nga mbidhuna shtetërore dhe mekanizmat e saj të terrorit dhe faza e dytë nga politika deligjitimuese të institucionit dhe klerit fetar, në fazën e tretë politika shtetërore antifetare u in…

Më 27 maj 2022 Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë i ASA-s në bashkëpunim me Universitetin “Eqrem Çabej” të Gjirokastrës organizuan një konferencë kushtuar kontributit shkencor të prof. Seit Mansakut në 80-vjetorin e lindjes së tij. Në konferencë morën pjesë aktive një numër i madh kumtuesish, pro…

Monografia “Gjedhet e eptimit foljor në gjuhën shqipe” me autor gjuhëtarin Leonard Dauti përfaqëson një model krejtësisht të ri të klasifikimit të foljeve në gjuhën shqipe, bazuar në teori bashkëkohore të trajtesave të tilla në rrafshin morfologjik. Pas botimit të librit “Hyrje në gjuhësi teksti” (S…

« Për fat të mirë të kombit t’onë, kemi pasur, në kohë të Skënderbeut, plot burra me kulturë që dinin të shkruanin Shqipen me gjithqë s’kishin një abetare a gramatikë të gjuhës. Po, sidomos, kemi pasur Shqiptarë të çquar që dinin të shkruanin në gjuhë të huaja e në mënyrë të veçantë zotëronin bukur …

Pak nga pak kjo rubriké asht tue u shndrrue në nji letërkëmbim në mes « Shêjzavet ,, dhe lexuesvet të kësaj rubrike. Na shkruejne se gjurmimet t'ona gjuhësore priten me kënaqsi nga shumkushi, por sidomos nga ata qi nuk e kanë oase fatin të kryejnë ndonji shkollë shqipe.Nji Kosovar nga Turkija. i cil…