Territori i Dardanisë Antike, duke qenë pjesë e një udhëkryqi gjeostrategjik, ka bërë që në të të gërshetoheshin kultura të ndryshme gjatë rrjedhave të historisë. Falë kësaj pozite gjeografike, dardanët ishin në mesin e atyre fiseve ilire që përqafuan që herët krishterimin. Si të krishterë, dardanët…

Fakti se gjatë periudhës para futjes së shtypit me tipe të lëvizshme ose të tjera, arkivat janë më të vjetra se bibliotekat, tashmë është e njohur. Arkivat e tabelave prej argjile, pllakave metalike, letrës, papirusit dhe materialeve të tjera të durueshme dokumentojnëzhvillime kombëtare, fisnore, fe…

Gjuha dhe vlerat fetare janë në një lidhje aq të ngushtë, saqë është e vështirë të ndahen nga njëra-tjetra. Gjuha ndërton një tërësi te njeriu, që nuk mund të ndahet në tërësi të brendshme dhe në tërësi të jashtme. Gjuha fetare ka rëndësi të posaçme, sepse konsiderohet udhërrëfyes i rëndësishëm për…

Averroes megjithëse nuk është i pari që kërkon të bëjë një pajtim midis filozofisë dhe fesë, ai ka meritë për faktin se i jep një rol qendror intelektit dhe arsyetimit demonstrativ, si një proces esencial, i cili na çon për tek e vërteta. Këtë mendim ai e shpreh edhe te traktati i mësipërm, kur poho…

Vakëfi është një institucion sa i dëgjuar, po aq edhe i panjohur për shoqërinë tonë. Të çudit fakti se, përveç opinionit të gjerë, edhe studiues seriozë gabohen duke e konsideruar vakëfin thjesht “si një institucion fetar”. “Në Perandorinë otomane, rrjedhimisht edhe në vendin tonë, grumbullimi i dyq…

Datat 28 nëntor 1912 dhe 11 shkurt 1920 janë ndër datat më kulmore në historinë tonë kombëtare të këtyre 110 viteve të fundit. Patriotët, njerëzit e përparuar, të shkolluar e të aftë që u vunë në drejtim të Shqipërisë dhe të kryeqytetit, ishin vizionarë. Ata kishin studiuar dhe jetuar në vende të pë…

Ana kuptimore e leksemave të etnokulturës në gjuhësi merr vlera të treguesit, i cili shfaqet jo vetëm si emërtues, por edhe në një funksion më të gjerë, në sferën e së ashtuquajturës etnosemantikë ose në “kuptimin kulturor”, që është trajuar edhe në antropologjinë e gjuhës apo në etnografinë e të fo…

Ky studim synon të trajtojë rolin e Shoqërisë Biblike të Londrës dhe Misionit Amerikan në Elbasan në fund të shek. XIX, ku interesi për këtë qytet është vërtet i madh. Elbasani ishte shndërruar në një qendër të rëndësishme jo vetëm ekonomike, por edhe fetare dhe arsimore. Fakti që Elbasani përbënte …

Në shekullin XVIII, në skenën politike shqiptare dolën një seri figurash të spikatura politike e shoqërore, një pjesë e mirë me prejardhje nga dyer të mëdha fisnike shqiptare; disa më tradicionale që nga periudha paraosmane, ndërsa disa të tjera të fuqizuara në rangun e fisnikërisë së mirëfilltë, në…

Deri nga fundi i viteve ’70 të shekullit të kaluar, banorët e Elbasanit, si dhe udhëtarët që vinin nga krahina apo vende të tjera, vështronin thuajse çdo ditë, disa selvi të larta dhe shumë të lashta, në pjesën jugore të qendrës së qytetit, drejt rrugës për në Cërrik. Pemët kishin krijuar imazhin e …

Në periudhën klasike osmane (shek. XV deri në shpalljen e Tanzimatit në fillimet e shek. XIX), sigurimi i rendit dhe sigurisë në një kaza,1 ishte detyrë e sanxhakbeut të sanxhakut2 nga vareshin kazatë në fjalë. Kjo ishte detyrë e tij, pasi në llogarinë e tij shkonte edhe taksa e krimeve dh…

Është interesant dhe i pak përmendur fakti se kthimi i shqiptarëve në një fe të vetme, është parë si mundësi, kur Peranoria Osmane po shpërbëhej. Edhe më interesant: si fe e përbashkët ishte menduar krishtërimi protestant. A ishte ky konvertim i mundur? Sipas mbështetësve të kësaj teze, pse jo. A …