Qëkurse dijetarët e shekullit të kaluar vunë re lidhjet dhe përkimet e shumta në fusha të ndryshme ndërmjet gjuhëve ballkanike, nisi udhën e saj edhe ballkanistika si shkencë më vete, e lidhur me degë të tjera të gjuhësisë historike, teorike dhe krahasimtare, me diakroninë dhe sinkroninë. Tubimi i k…

Në monografinë me dy vëllime Historia dhe poetika e dramës shqiptare 1-2 (1886-1996), studiuesi i njohur i dramaturgjisë Nebi Islami, përcakton: “Kultivimi i dramës në linjën e rimitizimit me formën e antidramës, në mbështetje të situatave universale të ekzistencës brenda specifikës së miteve kombë…

Një ndër figurat më të shquara të publicistikës, të arsimit e të kulturës shqiptare, të lëvizjes për çlirim e zgjim kombëtar në gjysmën e parë të shekullit të kaluar, është pa dyshim edhe Sotir Peci. Ai lindi në Dardhë të Korçës në vitin 1873, pesë vjet përpara krijimit të Lidhjes Shqiptare të Prizr…

Në hapësirën e zhvillimeve dhe të arritjeve të gjuhësisë shqiptare në shekullin e kaluar Selman Riza zë vend pa dyshim në radhët e para të atyre intelektualëve e studiuesve të shquar, të cilët me përkushtim dhe dije për historinë, kulturën dhe gjuhën e vendit të tyre u bënë nismëtarë të themelimit …

Filologu i mirëfilltë i dijeve albanologjike, prof. Selman Riza në studimet e tij gjuhësore shquhet për analiza tezash dhe për gjykime të mprehta e koncize që vërehen sheshazi pasi t’i ketë shqyrtuar imtësisht çështjet që shtron për t’i zgjidhur. Përveç këtyre, ai shquhet edhe më shumë për metodën …

Terminologjia e fushës të së drejtës në gjuhën shqipe, sikurse edhe në çdo gjuhë tjetër, përbën një nënsistem (entitet) leksikor të identifikuar dhe të diferencuar ndërmjet terminologjive të tjera në përputhje me sistemin konceptor të degës përkatëse të dijes. Në nivelin e sotëm të funksionimit të s…

Terminologjia islame është temë me shumë rëndësi në tërë doktrinën islame, sikur edhe në akaidin islam. Shpeshherë, dijetarët kanë ecur në interpretimet e tyre nga skaji në skaj. Megjithatë, ekziston një bosht pikëpamjesh që do të konsiderohet i pranueshëm, dhe boshti tjetër që do të konsiderohet si…

Në Shqipëri, gjatë më shumë se 50 vite me radhë e deri më sot, puna për hartimin e fjalorëve terminologjikë ka njohur një zhvillim të spikatur, i cili është konkretizuar në botimin e një numri të madh veprash të tilla, siç mund të përmenden si të tillë 33 fjalorët e serisë terminologjike, të hartu…

Megjithëse i cilësuar si romani i “kultit shqiptar të nderit”, një prej atyre albanizmave që shumë dijetarëve të huaj u ka mjaftuar për të përveçuar botën tradicionale shqiptare, pothuajse në të gjitha gjuhët e huaja titulli i romanit “Prilli i thyer” nuk e ruan kuptimin e idiomës së ligjërimit etn…

Qëkurse dijetarët e mesit të shekullit XIX përcaktuan me dorë të sigurt vendin e shqipes në familjen e gjuhëve indoeuropiane, etimologjia e shqipes nisi jetën e saj, duke u përfaqësuar nga shkencëtarët e mëdhenj të kësaj fushe, si: Franz Bopp, Gustav Meyer, Karl Brugmann, Holger Pedersen e duke vij…

Jemi mbledhur sot në këtë tubim shkencor të organizuar nga Akademia e Shkencave e Shqipërisë dhe Akademia e Shkencave dhe e Arteve e Kosovës, për të përkujtuar me nderim njërin prej bijve më të shquar të kombit shqiptar, akademikun prof. dr. Eqrem Çabej, me rastin e njëqindvjetorit të lindjes së ti…