Ky shkrim sjell të dhëna të reja lidhur me tezën e origjinës së shqiptarëve nga pellazgët. Këto të dhëna, megjithëse të pakta, synojnë të hedhin qoftë edhe pak dritë mbi atë boshllëk të mjegullt që njëkohësisht bashkon dhe ndan shqiptarët-ilirë nga paraardhësit e tyre, tashmë të njohur me emrin pell…

Në këtë punim kemi sjellë disa të dhëna të studiuesve të huaj dhe vendas, që janë marrë me trajtimin e çështjes së popullsisë së etnisë albane, studimet e të cilëve dëshmojnë se kjo popullsi ka jetuar gjatë mesjetës në arealin e Dardanisë edhe para pushtimi të Ballkanit nga ana e Perandorisë Osmane.…

Artikulli analizon lidhjen Durrësit me Shën Eleuterius sipas dorëshkrimeve “Rrëfime për 12 të Premtet” në sllavishte të hershme. Toponimi i qytetit ku ka ndodhur një debat mes shenjtit dhe një Hebreu jepet “Šeptail” (çereku tretë shek. XIII) ose “Drač” (shek. XIV). Rrënja e toponimit mendohet se ka …

Fjala toponim nënkupton “emër vendi (krahine, qyteti, fshati, lumi, përroi, deti, liqeni, mali, are etj.)”. Sipas Këshillit Ndërkombëtar të Termave të Onomastikës, nëse toponimet janë të kufizuara me planetin e tokës, këto mund të emërtohen edhe si “emra gjeografik”. Pra emërtimet e vendbanimeve, ja…

Emrat e përveçëm (antroponimet, toponimet) janë komponent shumë i rëndësishëm i strukturës së tekstit letrar. Ata marrin pjesë në ndërtimin dhe zhvillimin e kompozimit letrar dhe ligjërimor të tekstit, përmbajnë informacion historik e kulturor për shoqërinë, së cilës i përkasin, ndihmojnë në zbërthi…

Për rrugën Lissus -Naissus na ndihmon shumë “Tabula peuntigeriana’’ e cila krahas emrave toponimike shënon edhe distancat nga një qytet në tjetrin. Kështu në bazë të saj, përafërsisht, orientohemi si për pozitën gjeografike ashtu edhe për largësitë nga qyteti në qytet.Duke u mbështetur në të dhënat…

Në fokus të këtij shkrimi vihet legjenda e Vajzës së Vuthit.Nisur nga përmbajtja e nga emrat toponimikë që kanë lidhje me ambientin gjeografik, natyror dhe personazhet kryesore të saj, bëhet përpjekja, në vështrim etnologu, që të hidhet dritë mbi tipare origjinale e lidhje organike të saj me troje e…

Ky artikull është pjesa e parë e studimit të toponimeve të zonës së Bytycit (quhet zonë, pasi përfshin dy fshatra: Bytyçin dhe brigjet e Berishës, të cilat sot përbëjnë administrativisht komunën e Bytyçit dhe janë pjesë e rajonit të Malësisë së Gjakovës, që njihet si rrethi i Tropojës). Në këtë zonë…

Në raport me territorin, strukturën shoqërore dhe njësitë e populluara të Plavës, për sa i takon kohës mesjetare dhe decenieve të para të sundimit osman, në shkencë duket se ka një deficit punimesh. Deri tani, krahina nuk i është nënshtruar një kërkimi të imët që për synim do të kishte eksplorimin e…

Termi trako-dak diellina, i cili i referohet emërtimit shqip “madërgonë, madërgonë e zezë (Hyoscyamus niger) dhe përmendet nga farmacisti grek Pedanius Dioskorides në listë ne tij të bimëve mjekësore, jo vetëm shfaq një lidhje të qartë etimologjike me fjalën shqipe diell, por shërben edhe si dëshmi …

Prania e toponomisë sllave në tokat shqiptare është bërë objekt i studimeve të ndryshme me karakter historik e gjuhësor.Analiza shkencore e saj shërben për të hetuar e shpjeguar shkaqet e mirëfillta të ekzistencës së këtyre toponimeve si mish i huajnë onomastikën shqiptare. Ky problem shpesh zhvendo…

Programi i këtyne studimeve asht i njajtë me ate lë punimeve të mija ma të hershme në kële fushë. (shih: Glasnik zem. muz. në Bosnje Hercegovinë, XXIX, XXXI—XXXII.). Por me lejoni edhe nji here që të përmbledhi në pikal kryesore parimet melodologjike që më udhëheqën.