Teatri i Santorit në kuadër të atij kalabrez dhe napoletan 1. 2. Francescantonio Santori ka eskperimentuar disa gjini letrare duke u përpjekur me teknikën, fantazinë dhe përdorimin e mundësive leksikore dhe sintaksore të arbërishtes të sigurojë aftësinë shprehëse të domosdoshme për të formuluar ide,…

Tradita filozofike në Islam fillon pas shekullit II Hixhrij/shekullit VIII të erës sonë. Ky angazhim intelektual e ka origjinën në Kuran, Hadith dhe në periudhën pas profetike, duke u reflektuar fillimisht në përkthimin e veprave që i përkisnin shkencave ekzakte, mjekësisë dhe astronomisë. Më pas kj…

Ky studim ofron një perspektivë të re mbi Betejën e Dytë të Kosovës, duke ofruar përkthimin e parë të plotë në shqip të raportit origjinal latin të Antonio Bonfinit nga Rerum Hungaricum Decades. Narrativa bashkëkohore e Bonfinit, e përfunduar në vitin 1498, është një burim i vlefshëm i asaj kohe për…

Artikulli analizon korpusin e italianizmave të shqipes së teksteve të vjetra, të përpunuar në kuadrin e projektit DPEWA të Universitetit Ludwig-Maximilian të Mynihut, nga këndvështrimi i mënyrës së transmetimit të tyre në gjuhën shqipe. Për këtë qëllim janë përcaktuar disa kritere për dallimin e hua…

Përmes këtij punimi, kam paraqitur shkurtimisht disa terma fetarë, të cilët, sipas mendimit tim, janë përkthyer gabimisht në shqip dhe po humbasin kuptimin e tyre thelbësor duke marrë një kuptim dytësor, madje në disa raste një kuptim krejtësisht të ndryshëm. Le të marrim si shembull fjalën “Haxh”:…

Dr. Hasan Kaleshi është një figurë e nderuar dhe e lavdërueshme, i cili la gjurmë të ndritura në fushën e studimeve orientale. Humbja e tij krijoi një boshllëk që askush nuk mund ta mbushë në këtë degë të jetës dhe shkencës. Si një orientalisti i mirëfilltë, ai kurrë nuk e përzjeu jetën e tij me amb…

Në Arkivin e Kosovës në Fondin e LK të Kosovës-Dokumente armiqësore, vitet 1941-1944, gjendet dokumenti me titull:” Letër armiqësore “nr.984 i vitit 1944. Letra i dedikohet Emrush Myftarit, nga Peja, atdhetar dhe veprimtar i dëshmuar për çështjen kombëtare. Letra përbënë katër faqe në dorëshkrim dhe…

Miqësia e Ihsan efendiut me Mehmet Akifin, dashuria dhe respekti i tij për Akifin, është shndërruar në një shembull mirënjohjeje. Ky respekt i ndërsjellë, është parapëlqyer edhe nga bashkëmoshatarët e tij, si dhe është çmuar nga gjeneratat pasardhëse. Falë kësaj miqësie, Mehmet Akifi, ka mbledhur fu…

Bazë per lëndën e ketij tjalori, kane shërbyer fjaloret nga lemi të sufizmit të botuar në gjuhën turke. Fjalët e përdorura në këtë fjalor burimin e tyre e kanë në Kuran, hadithin e Muhamedit s.a.v.s. dhe praktikën sufiste, kurorën më suptile të gjeniut mysliman.Fjalori i sufizmave është i veçantë ng…

Terminologjia islame është rrënjosur thellë në leksikun e shqipes. Termat islame janë të pranishme edhe në “Udha Muhammedane”, përkthyer nga Hafiz Ibrahim Dalliu. Në përkthimin e Dalliut gjejmë shumë huazime që i përkasin leksikut islam. Disa nga këto huazime autori i ka shfrytëzuar pa sqarime, kurs…

Vepra “Mehmeti Pushtues dhe koha e tij”, është një monografi komplete që i solli famë botërore Franc Babingerit, por njëkohësisht edhe shumë qortime dhe kritika nga historianët turq (e sidomos nga Inalxhiku, me të cilin polemizon në mënyrë indirekte në parathënien e përkthimit italisht). Kjo vepër e…

*Vijon nga numri i kaluar  Teksti latinisht është nxjerrë nga botimi Directorium ad passagium faciendum, në Recueil des historiens des croisades. Documents arméniens II.. III: Brocardus, Paris 1906, fq. 367 - 517. I përcjellë me përkthimin gjermanisht së pari u botua nga unë në DARDANIA, Zeits…