Sistemi foljor i gjuhës shqipe përfshin një numër të konsiderueshëm formash të pashtjelluara, prej të cilave disa janë të trashëguara, kurse disa të tjera janë krijuar në zhvillim të brendshëm. Të trashëguara janë ato që kanë formante të gjuhës indoeuropiane dhe janë sintetike për nga përbërja. Të …

Tema e këtij shkrimi ngërthen si e tillë një qerthull problemesh, që do të mund të shtjelloheshin deri diku shterueshëm në një monografi të tërë apo në kuadrin e një cikli të plotë leksionesh universitare. Gjithsesi, në hapësirën që më lejon një punim me karakter sa shkencor aq edhe njohës do të rr…

Mitrush Kuteli është vetëm njëri ndër pseudonimet letrare që përdori Dhimitër Paskoja. Me të ai nënshkroi pjesën më të madhe të krijimeve të tij letrare, të gjitha prozat e tij. Jeta reale dhe jeta letrare e Dhimitër Paskos / Mitrush Kutelit krijojnë një dualitet të atillë, saqë duket se të dyja ent…

Megjithëse i cilësuar si romani i “kultit shqiptar të nderit”, një prej atyre albanizmave që shumë dijetarëve të huaj u ka mjaftuar për të përveçuar botën tradicionale shqiptare, pothuajse në të gjitha gjuhët e huaja titulli i romanit “Prilli i thyer” nuk e ruan kuptimin e idiomës së ligjërimit etn…

Në fushën e leksikut të së drejtës, një grup më vete përbëjnë edhe termat e shprehjet juridike latine. Në këtë gjuhë u përpunua, duke u nisur nga shekulli III p. e. s, sistemi më i përparuar i së drejtës i mbështetur në pronën e thjeshtë private. Tradita romane u shërbeu si themel për ndërtimin e …

Në Gramatikën e gjuhës shqipe, I (GGjSh), si në botimin e parë të saj të vitit 1995 ashtu edhe në ribotimin e vitit 2002, folja dua, ndryshe nga trajta e saj pësore duhet, nuk përfshihet në grupin e foljeve me vlerë modale të gjuhës shqipe. Ky qëndrim të ngatërron pak kur sheh që autori i kreut për…

Kanë kaluar 100 vjet që nga koha kur atdhetarët e shquar rilindës mbajtën në Manastir Kongresin e alfabetit, i cili i dha rrugëzgjidhje njërit prej problemeve më të vështira e më të rëndësishme të shoqërisë shqiptare, njësimit të alfabetit të gjuhës shqipe. Duke e vlerësuar këtë ngjarje nga largës…

Ndryshe nga shumica e gjuhëve europiane, të cilat e kishin zgjedhur prej kohësh dhe pa vështirësi të mëdha alfabetin e vet, shqipes i është dashur një periudhë e gjatë, e shoqëruar me ndërlikime jo vetëm teknike, por edhe politike e kulturore, për të ngulitur një alfabet. Për këtë arsye vendosja e …

Qëkurse dijetarët e mesit të shekullit XIX përcaktuan me dorë të sigurt vendin e shqipes në familjen e gjuhëve indoeuropiane, etimologjia e shqipes nisi jetën e saj, duke u përfaqësuar nga shkencëtarët e mëdhenj të kësaj fushe, si: Franz Bopp, Gustav Meyer, Karl Brugmann, Holger Pedersen e duke vij…