1,117 results
Page 89 / 94Figura e gruas në këngët popullore te luftës nacionalçlirimtare
Zakonet prapanike, të sanksionuara me ligj nga klasat reaksionare, e zhvishnin gruan nga çdo funksion shoqëror, duke i mohuar njëkohësisht dhe të drejtat e saja më legjitime. Por megjithkëtë vullneti, inteligjenca, virtutet morale, talentet e saj kanë shpërthyer kurdoherë me forcé, duke u bërë një f…
Diftongjet* ua/ue, ie dhe ye në të folmet e gjuhës shqipe
Në këtë kumtesë do të bëjmë Objekt trajtimi tri nga diftong jet e shqipes, vetëm ata që kanë dalë nga zbërthimi i një zanoreje, e pikërisht:
ua/ue-në, që ka dalë nga о-ja dhe ie-në e ye-në që kanë dalë nga e-ja. Në radhë të parë do të flasim mbi gjendjen e sotme të këtyre diftongjeve nëpër të folme…
Skenderbeu në letërsinë e Rilindjes Kombëtare
Epoka e Skënderbeut dhe figura e kryetrimit tonë kanë qenë një nga burimet kryesore të frymëzimit dhe një prej motiveve më të da- shura për shkrimtarët patriotë të Rilindjes kombëtare. Një gjë e tillë është shprehje e së vërtetës, që çdo epokë historike pasonjëse merr nga epokat pararendëse ato elem…
Epoka dhe figura e Skënderbeut në disa nga poetët Arbëreshë
Gati të gjitha veprai kryesore të poetëve arberëshë evokojnë motin e madh të Arbërit. kur një popull i vogël trim me një udhëheqës të madh në krye shkroi një nga faqet më të ndritura në historinë e tij. Çdo popull ka nxjerrë heronjt e vet, por heroi i popullit shqiptar. Skënderbeu. doli në një kohë …
Një poezi e Adham Shkabës për Skënderbenë shkruar më 1898
Adham Shkaba kishte ardhur në Sofje nga Statobërdha e Korçës. Në fillim u muar me punë të ndryshme, pastaj bashkë me Spiro Garon hapën kafenenë -«Albania«·, e cila u bë çerdhe e shqiptarizmit dhe vendi më i da- shur i të mërguarve në Bullgari. I përfshirë nga entusiazmi patriotik që kishte rrëmbyer …
Poema «kenkat e Krujes» e Kozmo Serembes
Kozmo Serembe, i nipi i poetit tonë të madh Zef Serembes. i njohur si lëvrues i poezisë dhe studimeve shqiptare, na ka lënë një poemë të gjatë epiko-lirike të tipit kalorsiak, prej njëzet e pesë këngësh. Kjo vepër është frut i një pune të gjatë, të frymëzuar nga ndjenja atdhetare e autorit. Sipas sh…
Çeshtje të krijimit letrar të Ndre Mjedës
Autori, Mark Gurakuqi, pasi vëren se pas çlirimit të vendit, jeta dhe vepra e Ndre Mjedjes u vu në dritën e duhur, ndalet në dy pyetje, të cilat sipas tij ende nuk janë diskutuar dhe studiuar:1) Fillimisht shqyrton dhe zgjidh një keqkuptim në lidhje me disa poezi për fëmijë të A. Xanonit, të cilat g…
Pjetër Budi vjershëtor i parë i letërsisë sonë
Sikur krahas prozatorëve të vjetër të vendit tonë të kishte dalë edhe një shkrimtar vetëm me një vepër në vjersha ose me një tufë vjershash të ndryshme prej trimijë e sa vargjesh, s’ka dyshim se edhe ai do të kishte zanë vendin e vet të denjë ndërmjet shkrimtarëve të tjerë dh…
Rreth ndërrimit të gjinisë së emrave në shumës në shqipe vështruar edhe në përqasje me rumanishten
Një nga fenomenet gjuhësore, që hasen si në shqipe ashtu edhe në rumanishte dhe që ka tërhequr vëmendjen e gjuhëtarëvet, sidomos kohët e fundit, është edhe të paraqiturit e disa emrave në shumës me një gjini të ndryshme nga ajo e njëjësit, p.sh. shqip: vend i bukur - vende të bu…
Rreth disa çeshtjeve të leksikut të Pjetër Budit
Jo vetëm si e arësyeshme, por edhe si e domosdoshme do të merret kjo pyetje, kur mendon njeriu se kanë për t’u nxjerrë veçoritë leksikore të një shkrimtari, i cili shkroi e botoi ma shumë se asnjë tjetër gjatë rrjedhës së shekujve XVI, XVII e XVIII të letërsisë sonë. Katër janë…
Sprovë për një ndarje dialektore të gjuhës shqipe
Një atlant gjuhësor, i cili ende i mungon shqipes, do të jepte isoglosa të përpikta e për pasojë ndarja dialektore e gjuhës shqipe deri edhe në njësi të imta do të mund të bëhej me lehtësi e me saktësi. Megjithatë, mungesa e këtij atlanti sot nuk na pengon të bëjmë një grupim t…