Qëllimi i këtij artikulli është të pasqyrojë gjendjen dhe perspektivën e hulumtimeve mbi variacionin sintaksor në dialektologjinë shqiptare. Sigurisht, diskutimin do ta fillojmë me shqyrtimin e materialit sintaksor në pyetësorin e përdorur për hartimin e Atlasit dialektologjik të gjuhës shqipe (2007…

Një prej krijimeve më të realizuara e më interesante të letërsisë sonë, poema e njohur me titullin përgjithësues “Këngët e Milosaos”, jo vetëm ka zgjuar dhe zgjon kënaqësinë e leximit, por hyn në radhën e veprave mjaft të diskutuara nga studiuesit, të cilët jo rrallë kanë mbajtur qëndrime krejtësish…

Të vlerësosh studiuesin Jorgji Gjinari si gjuhëtar nuk është e lehtë, sepse veprimtaria e tij kërkimore-shkencore e botuese është e pasur, e larmishme për nga tematika e problematika që trajton dhe, mbi të gjitha, me mjaft kontribute. Nën drejtimin e tij u hodhën bazat e dialektologjisë shqiptare s…

Më 25-26 shtator 2015 në Prishtinë u zhvillua konferenca shkencore ndërkombëtare “Studimet albanistike në Amerikë”, organizuar nga Seksioni i Gjuhës e i Letërsisë të Akademisë së Shkencave dhe të Arteve të Kosovës. Konferenca i zhvilloi punimet me pjesëmarrjen e gjerë të gjuhëtarëve nga shumë vende…

Para gati gjashtëdhjetë vjetësh, në korrik të vitit 1956, një studiues i ri i fushës së dialektologjisë, Jorgji Gjinari, me vrullin e një djaloshi që sapo i kishte lënë të njëzetë e pestat dhe me pasionin për dialektologjinë, disiplinë gjuhësore në të cilën ai po hidhte hapat e para si studiues, por…

Një vepër që përmbledh në vetvete një kompleks modelesh librore me një lidhje tematike mes tyre të orientuar si nga koha në të cilën u përpilua, si nga modelet tekstore analoge të një tradite shkrimore që rreh të pasqyrojë shkrimet e shenjta në pikëpamje të zbatimit kateketik dhe të përditshmërisë s…

Kërkimet fonetike në fushë të shqipes janë relativisht të reja krahasuar me ato në fushë të morfologjisë dhe të sintaksës. Është e vërtetë se njohuri për sistemin tingullor të gjuhës sonë jepen që në gramatikat e para dhe se këto njohuri vijnë duke u shtuar në gramatika si ajo e I. D. Sheperit apo e…

Departamenti i studimeve letrare, në kuadrin e Ditëve të Albanologjisë, në 22 dhjetor 2015 zhvilloi Konferencën shkencore me temë: Polemikat letrare. Duke i konsideruar polemikat, si pjesë e pandashme e mendimit shkencor mbi periudha të ndryshme të zhvillimit të letërsisë, studiuesit e Departamentit…

“E folmja, si një variant i gjuhës dialektore dhe si një degëzim më i imët i saj [...] nuk duhet kuptuar si pjesë e dialektit, por si një sistem i plotë më vete, që përfshihet në makrosistemin e dialektit. Në sistemin gjuhësor të së folmes hyjnë veçoritë që e dallojnë atë nga të folmet e tjera të di…

Kur në vitin 1952 diskutohej në Institutin e Gjuhësisë për çështjen e gjuhës së përbashkët letrare shqipe, një problem i rëndësishëm që u ngrit ishte mosnjohja e dialekteve të shqipes. “Si do të vëmë njërin apo tjetrin kryedialekt në bazë të gjuhës sonë letrare kur nuk njohim mirë as njërin e as tje…

Objekt i këtij studimi janë bërë arritjet e gjertanishme të kërkimeve noliane në Kosovë. Shënimi i 50-vjetorit të vdekjes së tij na obligoi që të merremi më gjerësisht me vazhdimin e kërkimeve të veprës dhe të bëmave të tij të shumta dhe me ndikim në jetën e popullit shqiptar; t’i kthehemi studimit …

Më jepet rasti, me këtë punim, të shpreh disa mendime dhe vlerësime për njërën prej figurave të shquara të gjuhësisë shqiptare, siç është kjo e profesor Jorgji Gjinarit, në një datë të veçantë për të e për ne, në 85-vjetorin e lindjes së tij. Ndaj edhe dua të falënderoj organizatorët e konferencës “…