536 results

Page 6 / 45
OA Univers SQ

Manastiri, qyteti i krenarisë dhe i mjerimit

Sibella Alimovska
Manastiri, gjatë gjithë historisë kozmopolitike të epokave, padyshim thekson një konglomerat vlerash të qytetërimit i ndikuar përmes proceseve kulturore të zhvilluara përmes vijave të gjera të historisë prej të cilave shfaqen me krenari monumentet e së kaluarës në vecanti arkitektura e vjetër me she…
OA Univers SQ

Vëzhgime nga festivali mbarëkombëtar shqiptar i folklorit Rapsha 2017, Tuz, Mali i Zi (18-20 gusht)

Prof.Dr.Ramazan Bogdani
Më 18 – 20 gusht 2017 u zhvillua në Rapsha të Tuzit, Festivali Mbarëkombëtar Shqiptar i Folklorit. Autori ishte i ftuar me detyrën e antarit të jurisë. Në festival morën pjesë 22 grupe, shoqata apo ansamble folklorike fhqiptare, që përfaqësonin shtatë shtete: Shqipëria, Kosova, Maqedonia, Mali i Zi,…
OA Univers SQ

Jeronim de Rada në tekstet shkollore shqiptare përgjatë viteve 1912-1944

Dr. Jolanda Lila
Epiqendër e kësaj kumtese shkencore është hapësira që zë në tekstet shkollore figura e Jeronim De Radës përgjatë viteve 1912-1944 dhe mënyra e trajtimit të veprës së tij në këto tekste. Për herë të parë në programet shkollore shqiptare, emrin e Jeronim De Radës e ndeshim në vitin 1925, në tekstin e …
OA Univers SQ

Mbrojtja e trashëgimisë kulturore si shenjë e qytetërimit

Revista "Univers"
Qytetërimi në thelb nuk është tjetër gjë, veçse aftësia e shoqërive njerëzore për t’i mbijetuar shuarjes biologjike të individëve që e përbëjnë atë, përmes transmetimit në brezat pasardhës të vlerave, virtyteve e praktikave të dëshmuara si më të mirat nga brezat aktualë dhe paraprirës. Pra, qytetëri…
OA Univers SQ

Ndihmesa e ligjërimit libror të butë në begatimin shpirtëror të Shqipërisë së pavarur

Prof. Asoc. Dr. Rahim Ombashi
Gjithçka që erdhi në jetën kulturore dhe fetare shqiptare, veçmas me fillimet e Lëvizjes së Rilindjes Kombëtare, u përgatit me dashuri dhe kujdes nga prijësat, çka siguronte se do të jepte prodhim të mbarë. Kongresi i Alfabetit i vitit 1908 tregoi se diversiteti i panevojshëm gjuhësor, mund të ndale…
OA Univers SQ

Kontributi i Bushatllinjve në ndërtimin e hapësirës shkodrane (shek. XVIII-XIX)

Zenepe Dibra
Bushatlinjtë e Shkodrës që nga Mehmet pashë Plaku dhe deri tek Mustafa pashë Bushati kanë qenë inisiatorë të ndërtimit dhe rikonstruktimit të shumë veprave ndërtimore duke i dhënë Shkodrës vepra arkitektonike si xhami, ura, medrese, çezme, etj., disa prej të cilave janë edhe sot monumente të kulturë…
OA Univers SQ

Roli i binomit vazhdimësi-ndërprerje në studimin e botës, në shkencë e teknologji

Prof. Dr. Rexhep Meidani
Në ndërtimin e një botëkuptimi një rol të veçantë ka luajtur dhe evolucioni binar i dy koncepteve bazike: konceptit të vazhdimësisë dhe atij të ndërprerjes. Kjo dikotomi e tipit vazhdimësi - ndërprerje është pasqyruar në shekuj në kërkim të përgjigjes ndaj disa pyetjeve themelore që, në thelb, mishë…
OA Univers SQ

Disa vlerësime për librin e albanologut Robert Elsi (Elsie), “Fiset shqiptare, historia, shoqëria dhe kultura”

Prof. Dr. Seit Mansaku
Robert Elsie është një albanolog i mirënjohur me origjinë kanadeze, i cili ka një veprimtari të gjerë dhe të vyer rreth dyzetvjeçare në disa fusha të studimeve shqiptare, histori e letërsisë, antropologji kulturore, folklor e etnografi, gjuhësi, fjalorë e përkthime etj. Vepra "Fiset shqiptare, histo…
OA Univers SQ

Në gjurmë të traditave autoktone shqiptare në Kumanovë

Msc. Gureta Breznica
Traditat kombëtare shqiptare, përcjellur e trashëguar në breznitë pasardhëse në Kumanovë i kam përjetuar në familjen atërore që në fëmijëri, prandaj i kam hyrë një përpjekjeje studimore. Në këtë rajon kam bërë disa here kërkime – ekspedita në tërë shtrirjen gjeograrafike të popullsisë shqiptarë ne q…
OA Univers SQ

Shqipëria dhe shqiptarët në tekstet e shkollave osmane

Dr. Hasan Bello
Në tekstet shkollore të Perandorisë Osmane vihet re se janë pasqyruar të gjitha etapat e modernizimit dhe ideologjia zyrtare e kohës. Kështu, në periudhën e Tanzimatit (1839-1876) në tekstet dhe programet shkollore i kushtohet rëndësi e madhe identitetit osman të nënshtetasve të perandorisë. Kjo pol…
OA Univers SQ

Islami dhe uniteti politik shqiptar pa dallim feje e krahine etnografike

Prof. Asoc. Dr. Fahrush Rexhepi
Komponentët kryesorë të kombit sipas pjesës dërmuese të teoricientëve të (kombit), janë grupet e pavarura politike etnike me trashëgimi kulturore dhe me pikëpamje të përbashkëta ndaj botës, ose ekzistenca e një grupi të veçantë në një sferë të vetme. Lindje, jeta, gjaku, gjuha, tradita, besimi, zako…
OA Univers SQ

Kongresi i Dibrës, kongresi i vetëm mbarëkombëtar dhe thjesht shqiptar (Kongresi i dytë, 23 - 28 korrik 1909)

Prof. Dr. Arian Kadiu
Në përpjekjet e vazhdueshme të rilindasve, çështja e mësimit të gjuhës amtare nuk kaloi në asnjë rast në plan të dytë. Për të ishin të interesuar si esnafët dhe tregtarët, ashtu edhe vegjëlia. Në vitin 1901, gazeta e mirënjohur “Drita” e Sofjes shkruante: “Sot në Dibër të Madhe, në të Voglën, Mat, R…