Shkrimtarët janë ata që mund ta zbulojnë thellësisht pasurinë e një gjuhe a një dialekti. Në këtë drejtim, Gjergj Fishta është një shembull i tillë. Si një ndër njohësit e mirë dhe lëvruesit e zellshëm të fjalës shqipe, ai zbuloi mjete e mundësi të shumta shprehjeje në truallin e pasur të shqipes. K…

Përurimi i monografisë së studiueses së mirënjohur prof. dr. Shefkije Islamaj “GJERGJ FISHTA – Gjuha dhe stili, në 2 vëllime”,në prag të jubileut të madh të 100-vjetorit të shtetit shqiptar u mbajt më 22 tetor 2012 në sallën “Aleks Buda” të Akademisë së Shkencave të Shqipërisë. Në fjalën e hapjes p…

I. Kadare dallohet nga të gjithë shkrimtarët shqiptarë të shekullit të kaluar për prirjen e tij drejt mitologjisë, aq sa vepra e tij mund të lexohet edhe si një vepër mitologjike, ose neomitike. Ky shkrim synon të evidentojë mënyrat sesi shkrimtari operon me korpusin e miteve greke, që mbetet më i p…

“Ura me tri harqe” u botua si pjesë përbërëse e trilogjisë me të njëjtin titull. Dy veprat e tjera ishin: “Pashallëqet e mëdha” dhe “Muzgu i perëndive të stepës” (1978). Sipas vetë shkrimtarit, kjo përzgjedhje për t’i botuar këto tri proza në të njëjtin vëllim, ishte një rastësi që i jepte një karak…

Krijimtaria letrare e I. Kadaresë, veç kritereve letrare, mund të periodizohet duke iu referuar si kriter ndihmës “tjetrit” që është i pranishëm në veprën e tij dhe që sundon një etapë të saj pas tjetrës. Në vështrimin e këtij studimi “tjetri” identifikohet si shprehje e sindromit të armikut, një si…

Trashëgimia letrare e shkrimtarit arbëresh Franqisk Anton Santori (1819-1894), në raste të rralla është botuar në gjallje të autorit. Vetëm katër vepra kanë parë dritën e botimit dhe ndër to tri1 japin të dhëna mbi kohën kur janë shkruar dhe vendin e botimit ndërsa Il Canzoniere albanese është botua…

Shkrimtari origjinal që qëndron midis traditës dhe modernitetit, Camaj, i mohuar për gati gjysëm shekulli, më në fund po rikonceptohet, po rizbulohet nga shkenca letrare shqiptare, madje po bëhet objekt monografish si “Një Uliks që s’mbrriti kurrë në Itakë”, nga Primo Shllaku që mbështetet në metoda…

Astrit Delvina hyn në grupin e autorëve të letërsisë që u dënuan herët e në vazhdimësi nga diktatura me asgjësim të plotë, me pengim të çdo orvatjeje për t’iu afruar penës dhe me harrim. Me gjithë këto përpjekje të persekutorëve të tij, ky autor arriti të mbijetojë, ose, më mirë, arriti të mbijetojë…

Në studimet buzukjane janë vënë re me kohë ndikimet që ka pësuar shkrimtari i parë i shqipes dhe vepra e tij nga bota kulturore-fetare e fqinjëve veriorë sllavë të pjesës perëndimore të Ballkanit me dalje në detin Adriatik. Megjithatë vendi që zë komponenti sllav në veprën e Buzukut nuk është studiu…

Çështja e ndikimit të Camajt prej hermetizmit italian dhe në mënyrë të veçantë prej Ungaretit, pavarësisht nga dozat e tij, është vënë re nga disa studiues. Ndër ta Anton Nikë Berisha ka shprehur pikëpamjet e tij rreth errësisë kuptimore që shfaqet në vargjet e Camajt dhe ndikimit të mundshëm të tij…

Kur në vitin 2005 zhvillohej në Mynih konferenca kushtuar 80 vjetorit të lindjes së Martin Camajt, themeluesit të katedrës së Albanologjisë pranë Universitetit Ludwig-Maximilian të Mynihut, një studente e mbylli tubimin duke premtuar një dhuratë-surprizë të veçantë që ish studentët dhe kolegët e tij…