Në shekuliin XIX. në luftën çlirimtare të popullit shqiptar, u shënua një kthesë me rëndësi. Ndryshe nga shekujt e mëparshëm, qysh në gjysmën e parë të shekullit XIX. në kryengritjet e popullit shqiptar jilloi të depërtojë ndërgjegja e Luftës nacionalçlirimtare për një shtet shqiptar më vete. Kjo nd…

Problemi i rolit që luajti Lufta nacionalçlirimtare në zhvilli- min e letërsisë shqiptare pothuajse nuk është studjuar. Për rëndësinë e kësaj ngjarje historike në jetën e letërsisë është folur kalimthi në arti- kuj përkujtimorë ose në referate, kushtuar zhvillimit të letërsisë së sotme. 1 Sqarimi i …

Njëzetepesë vjetët e fundit mund të quhen me të drejtë etapa e afirmimit të shkencës sonë letrare si shkencë në kuptimin e plotë të fjalës, etapa e zhvillimit të vrullshëm të saj mbi një bazë krejt të re, mbi bazën e metodologjisë marksiste. Shkenca jonë e re letrare ka meritën që, duke kapërcyer ko…

Figura e gruas u shfaq që herët në letërsinë e realizmit socialist, krahas problemeve të reja që u bënë objekt pasqyrimi për letërsinë e re e, që në veprat e para, u dukën ndryshime cilësore në trajtimin e saj, në krahasim me letërsinë realiste të viteve ’30. Vetë jeta e shtronte me forcë problemin …

Llazar Siliqi bën pjesë ndër ata shkrimtarë, të cilët jo vetëm e përshëndetën ngadhnjimin e revolucionit popullor, por edhe morën pjesë aktive në luftën popullore për t’i hapur udhën fitores mbi skllavëruesit e huaj dhe tradhëtarët. Gjatë viteve të Luftës nacionalçlirimtare Ll. Siliqi shkruan shumë…

Lufta nacionalçlirimtare e udhëhequr nga Partia nuk solli vetëm çli- rimin e vendit nga pushtonjësit e huaj, por edhe shembjen e rendit feudo- borgjez dhe ngritjen e pushtetit popullor. Bashkë me masat punonjëse u çlirua nga shtypja dhe shfrytëzimi i klasave reaksionare edhe gruaja, e cila mori pjes…

Kongresi i Manastirit, 60-vjetori i të cilit u përkujtua gjerësisht sivjet në vendin tonë, ka zënë një vend të nderuar në historinë e popullit shqiptar, si ngjarje që shpreh një moment të rëndësishëm, një aspekt të shë- nuar të luftës së tij shekullore për kulturë kombëtare, për pavarësi e përparim,…

Lufta për alfabetin shqip në periudhën e Rilindjes sonë kombëtare u zhvillua në mënyra të ndryshme. Atdhetarëve tanë ju desh të përdorin rrugë të drejtpërdrejta dhe të tërthorta, forma legale dhe ilegaie; ndonjë- herë edhe kompromise. Kjo luftë qe e ashpër dhe e vështirë. Ajo u ndesh ballë për ballë…

Me gjithë shtypjen e dyfishtë që ka vuajtur gruaja në të kaluarën —shtypjen që rëndonte mbi masat punonjëse në përgjithësi nga sistemet politike shfrytëzuese dhe shtypjen patriarkale, që mbante të ndrydhur dhe në kushte nënshtrimi personalitetin e saj. — gruaja ka ngritur zërin e protestës përmes sh…

Dihet se burimi themelor për njohjen e nje gjuhe në një periudhë të së kaluarës së saj janë tekstet e shkruara në atë kohë, burimet letrare. Burime të tjera të rëndësishme janë mënjanë aktet zyrtare, gjyqësore,bnoteriale dhe korespondenca zyrtare e private, më anë tjetër mbishkrimet. Po për sa i pë…

Pas një pune përgatitore shumëvjeçare për krijimin e së parës «Kartotekë të leksikut të shqipes», e cila vazhdon të plotësohet e të pasurohet, sektori i leksikologjisë e i leksikografisë i Institutit të historisë e të gjuhësisë filloi hartimin e një fjalori të ri shpjegues të tipit të mesëm e me ka…