Në këtë artikull, që merr nxitje nga rileximi dhe rishqyrtimi i prozës së gjatë të Jakov Xoxës shumë kohë pas kontakteve të para të saj me lexuesin e kohës kur u botua, synohet të argumentohet që vepra e vërtetë letrare ka jetëgjatësi përtej kufijve të jetës së krijuesit të saj, jo vetëm falë vlerav…

Pas “eksperimentit” të parë gjuhësor të kryer prej Dhimitër Kamardës për krijimin e një modeli shqipeje letrare të përbashkët, qe përsëri një arbëresh, Zef Skiroi, që bëri përpjekjen e dytë të këtij lloji. Modelin e shqipes së përbashkët ai u përpoq ta realizonte duke përpunuar gjuhën e poemës së ve…

Nëse fillimet e filologjisë shqipe mund t’i vendosim në vitin 1743, me zbulimin e ‘Mesharit’ të Buzukut prej Gjon Kazazit dhe riprodhimin prej tij të dy copave të tekstit në letrën dërguar Atë Gjergj Guxetës, veprimtaria e Mario Roques-it me hulumtimet e tij sistematike mbi tekstet e vjetra shqipe, …

Emrat e përveçëm (antroponimet, toponimet) janë komponent shumë i rëndësishëm i strukturës së tekstit letrar. Ata marrin pjesë në ndërtimin dhe zhvillimin e kompozimit letrar dhe ligjërimor të tekstit, përmbajnë informacion historik e kulturor për shoqërinë, së cilës i përkasin, ndihmojnë në zbërthi…

Në fushën e dialektologjisë së shqipes, veçanërisht të dialektologjisë së saj historike, shënimet e hershme të shkruara kanë një rëndësi të pamohueshme, pasi ato nxjerrin në pah fazat fillestare të përdorimit të gjuhës shqipe. Me rëndësi të madhe janë shkrimet e autorëve të hershëm shqiptarë nga ver…

Në këtë punim kemi veçuar kohët e foljes, mënyrat e të shprehurit të veprimit të foljes, varësisht nga raporti i atij veprimi me momentin e ligjerimit, nëse veprimi zhvillohet para, gjatë fjalimit apo pas.Këta shembuj i kemi paraqitur për të lehtësuar lexuesin të vërejë konvergjencat dhe divergjenca…

Çështjet kryesore që lidhen me dardanët dhe me territorin e shtrirjes së tyre, çështje këto, që për një kohë të gjatë qenë të diskutueshme dhe që ende janë objekt studimi i shkencëtarëve të profileve të ndryshme (historianëve, arkeologëve, linguistëve) janë tri: etnogjeneza, respektivisht përkatësia…

Lidhur me shtrirjen e vendbanimeve mesjetare shqiptare në mesjetë për periudhën nga shek. XIII-XV janë shkruar shumë artikuj dhe studi- me, si nga studiues të huaj ashtu edhe shqiptarë. Mirëpo, deri më tani nuk është botuar asnjë material arkivor e onomastik në të cilin në hapësirën e Ballkanit dali…

Shqipja vijon të jetë nën trysninë e shkruesve dhe folësve të pakujdesshëm. Shteti dhe institucionet publike që varen ose lejohen prej tij duhet të kenë më shumë dashuri e kujdes për gjuhën që përdorin. Ka ardhur koha që normëshkelësit të përgjigjen për dëmin që i shkaktojnë gjuhës shqipe. “Malli” p…

Është thënë dhe është shkruar shumë herë se Sami Frashëri bën pjesë në mesin e dijetarëve më të njohur shqiptarë dhe ndërkombëtarë. Po ashtu, është thënë dhe është shkruar se Sami Frashëri ka shkruar shumë vepra, mbi 60 sosh, në shumë fusha (gjuhësi, leksikografi, histori, kulturë, dramë, islamologj…

Zotërimi i gjuhëve dhe i kulturës së lindjes ishte në dobi të zhvillimit në sferën kulturore dhe arsimore në mjedisin shkodranë duke i dhënë aftësi njohjes së gjuhëve dhe kulturës së perëndimit. Në këtë mënyrë u krijua elita intelektuale e shtetit shqiptar. Brezat e shkencëtarëve të formuar në këtë …

Ky punim trajton vlerën e regjistrave të parë të popullsisë osmane si një burim i rëndësishëm informacioni për historinë mesjetare të popullit shqiptar dhe të gjuhës shqipe. Siç dihet, në regjistrat osmanë zakonisht janë shënuar emrat e kryefamiljarëve ose beqarëve meshkuj e aty-këtu edhe femra, kur…