Qëllimi i kësaj trajtese do të jetë i dyfishtë. Së pari, do të mundohemi të sjellim në qendër të vëmendjes disa prej koncepteve strukturaliste bashkëkohore të gjuhësisë evropiane, me të cilat ka punuar sintaksologu Spiro Floqi. Së dyti, do të merren në shqyrtim komponentët minimalë të domosdoshëm të…

Të folmet e veçanta ruajnë edhe sot tipare arkaike, të cilat përbëjnë një burim të rëndësishëm të dhënash për historinë e gjuhës shqipe. Në këtë artikull do të paraqesim disa prej këtyre veçorive të ruajtura në të folmen e sotme të qytetit të Gjirokastrës, të cilat i kemi vërejtur edhe në gegërishte…

Sot është i njohur kuptimi i termit “lokucion” si grup fjalësh me lidhje të qëndrueshme, i barazvlershëm me fjalën kuptimisht dhe gramatikisht, por jo i njëjtë me të.1 Duhet mbajtur parasysh se lokucionet, të cilitdo lloji qofshin, nuk janë fjalë, por togje fjalësh ose togfjalësha të qëndrueshëm. Si…

Në parathënien e librit Eqrem Çabej, Tiranë, 1990, të prof. Sh. Demirajt, shkrimtari ynë i shquar I. Kadare thotë: “Vepra e Çabejt bën pjesë në ato vepra, që për shkak të veçanësisë së tyre, janë të paarritshme lehtë për publikun e gjerë. Ndonëse ka të bëjë me gjërat themelore të kombit shqiptar, aj…

Me datën 26. 10. 2012, në kuadër të 100-vjetorit të Pavarësisë së Shqipërisë, Ministria e Turizmit, Kulturës, Rinisë e Sporteve, në bashkëpunim me Qendrën e Studimeve Albanologjike, organizuan në sallën e konferencave të Muzeut Historik Kombëtar konferencën shkencore me temë: “Shkollat shqipe të tre…

Duke hulumtuar veprën shkencore të Kostaq Cipos, vëmë re se ai kishte njohuri të thella për gjuhën shqipe, jo vetëm në rrafshin sinkronik bashkëkohor, por edhe për fazat më të vjetra të saj. Një aspekt me rëndësi i punës së tij studimore është edhe studimi i teksteve të vjetra shqipe. Si një gjuhëta…

Në botën e sotme, idetë qarkullojnë lirisht; një modernitet i marrë që prej shekullit të 18-të me lëvizjen Iluministe, lëvizje që u përqafua në Shqipëri nga Lëvizja Kombëtare e Rilindjes. Veprat e mendjes, qofshin letrare, filozofike apo artistike nuk ndalen prej kufijve, por me gjithë entuziazmin q…

Trajtimi i kategorisë së rrethanorit në gramatikat e shqipes është një çështje e rëndësishme sintaksore, e cila nuk ka tërhequr mjaftueshëm vëmendjen e albanologëve shqiptarë. Nëpërmjet një vëzhgimi historiko-kritik, ky studim synon të paraqesë zhvillimin e mendimit gjuhësor për rrethanorin, duke nx…

Libri “Itinerare që ndërthuren” i Laura Smaqit, me nëntitull “Studime për letërsinë shqipe”, përmban 20 studime të autores shkruar për shkrimtarë, vepra dhe dukuri të letërsisë shqipe gjatë shekullit të Rilindjes deri në letërsinë më të re, prej Jeronim de Radës deri te shkrimtarët e sotëm shqiptarë…

Siç dihet, një varg gjuhëtarësh, sidomos pas botimit të veprës së mirënjohur të Sandfeldit të vitit 1930, i kanë kushtuar një vëmendje të posaçme kësaj dukurie, që është shfaqur, ku më herët e ku më vonë, në të gjitha gjuhët e Ballkanit, duke përfshirë edhe serbishten jugore. Pra, nga shtrirja e saj…

Përgjithësisht, standardi i një gjuhe (kështu, edhe i shqipes) nënkupton kodifikim dhe normëzim në të gjitha nënsistemet e saj përbërëse, çka, rrjedhimisht, të çon te një normë fonetike (grafemore, drejtshkrimore e drejtshqiptimore), te një normë gramatikore (morfologjike e sintaksore) dhe te një no…