Ibrahim Naxhi Spahiu, i njohur me emrin Dervish Hima, me invencionin (dhuntinë) e logjikën e thellë prej një njohësi të mirë rrethanash politike në Ballkan dhe brenda Perandorisë Osmane mbeti njëri ndër kuadrot më të spikatur të mendimit politik të Rilindjes Kombëtare Shqiptare. I rritur dhe i eduku…

Në Arkivin Qendror të Shtetit, përveç pasurive dokumentare kryesisht në gjuhën shqipe, por edhe në gjuhë të ndryshme të perëndimit, ruhen edhe burime dokumentare në gjuhët orientale. Ato mund t’i klasifikojmë në burime arkivore dokumentare osmane, në dorëshkrime dhe në shtypshkrime në gjuhët orienta…

Profesor Hasan Tahsini e njohu thellë dhe e ushtroi gjatë gjithë jetës punën e mësuesit dhe të pedagogut. Ai e njohu thellë mendimin pedagogjik dhe psikologjik, madje ndër më të parët. Botoi “Psikologjia”, të parin tekst mësimor universitar në këtë fushë, si dhe veprën pedagogjike “Edukimi i të vegj…

Është e njohur se në gjuhën shqipe, ashtu si edhe në gjuhët e tjera të Ballkanit, kanë hyrë një numër i konsiderueshëm fjalësh me burim nga gjuhët orientale të fesë islame: arabishtja, turqishtja, persishtja. Depërtimi i tyre lidhet, në radhë të parë, me shtrirjen e Perandorisë Osmane në Ballkan, me…

Defterët osmanë të quajtur “Muhimme Defter-i”, janë defterë apo fletushka që ngërthejnë problemet e sektorit ushtarak në Shtetin Osman. Këto ishin probleme të ndryshme aktuale që paraqisnin mënyrat dhe funksionimin e sistemit dhe punëve të tyre shtetërore në sektorë të ndryshëm. Këta janë defterët m…

Për Shqipërinë dhe shqiptarët, Austria përbën një emër disi të veçantë edhe në planin historik si faktor i jashtëm më i rëndësishmi në çështjen e Pavarësisë së Shqipërisë. Qëndrimi i Austro- Hungarisë spikat veçanërisht në Konferencën e Ambasadorëve në Londër më 1913 rreth kufijve tanë. Nuk është e …

Në shekujt XVI, XVII e XVIII, Perandoria Osmane në Ulqin i kushtonte një rëndësi të madhe arsimit në të gjitha shkallët - arsimit të ulët, arsimit të mesëm e të lartë, që arrihej në institucione arsimore, që quheshin mejtepe dhe medrese. Institucionet arsimore kishin karakter arsimor dhe edukativ. S…

Beteja e Kosovës e vitit 1389 është një temë e rrahur më së tepërmi në historiografinë serbe. Dhe ajo shqiptare është marrë me te. Ka vend për t’iu kthyer asaj sepse bien ë sy që të dhënat e burimeve osmane sidomos trajtimet e historiografisë turke nuk janë pasur shumë parasysh.

Studimi i marrëdhënieve të historisë së popujve të Ballkanit, dhe veçanërisht marrëdhëniet e shqiptarëve dhe malazezëve nën sundimin osman, kanë ekzistuar edhe përkundër shumë vështirësive të mëdha. Për ketë arsye, periudha e sundimit osman dhe shekujt e parë të kësaj periudhe paraqesin pjesën më t…

Në fillim të shek. XX në Perandorinë Osmane po rritej numri i kundërshtarëve ndaj politikës së Sulltanit Abdyl Hamiti II. Popujt e kombësive të ndryshme si, turke, arabe, shqiptare, kurdë dhe armenë, i bashkonte urrejtja e përbashkët kundër regjimit hamidian. Fillimisht u krijuan organizata të fsheh…

Një personalitet me origjinë shqiptare, që ka lënë gjurmë në historinë politike dhe në mendimin pedagogjik osman është edhe dr. Ibrahim Temo. Ai u lind më 21 mars të vitit 1865 në qytetin e Strugës, në lagjen “Murat Çelebi”.1 Pasi mori arsimin fillor në qytetin e lindjes, në vitin 1884 ai shkoi në…

Ndryshimet politiko - ushtarake që ndodhën në fillim të shekullit XX, e që erdhën si rezultat i Aleancës Ballkanike e më vonë edhe të luftërave ballkanike që kishin për qëllim shkatërrimin e Perandorisë Osmane, do sjellin një realitet të ri në Ballkan, për shkak se kjo situatë do t’i detyronte Fuqi…