Studimet mbi tranzicionin dhe ndryshimet politike që përfshinë Evropën Juglindore në kapërcyellin e viteve 90’ janë fokusuar kryesisht në vektorët politikë dhe ekonomikë, duke lënë paksa mënjanë vektorin kulturor dhe përfshirjen e elementëve kulturorë në këto transformime politike të rëndësishme që …

Në këtë kumtesë bëhet fjalë për periudhën e fillimit të diktaturës të regjimit komunist në Shqipëri, nga fundi i vitit 1944 e deri në vitin 1952, ku me vendim të gjykatave speciale u eliminua pothuajse i gjithë truri i kombit shqiptar. Nëpër qelitë e tmerrshme të burgjeve komuniste qindra vuajtës ka…

“E shkuara nuk ka vdekur, madje ajo as ka kaluar.” Më erdhi e m’u përplas në fytyrë kjo fjali e Faulkner-it kur në korrikun e 2014 kapërcyem për të parën herë atë prag, bashkë me Elisabetta Terragnin dhe Bashkim Shehun. Elisabetta mbase s’kuptonte gjë, por ajo ndjeu si ndryshoi fytyra ime dhe si u t…

Regjimi komunist prodhoi rreth 14 mijë procese gjyqësore për çështje politike, të cilat kishin pikënisje në rreth gjysmën e tyre në dosjet formulare të Sigurimit të Shtetit. Pjesa tjetër përbëhej nga denoncimet të ardhura në rrugë të tjera ose nga arrestimet në flagrancë, me të cilat merrej sërish h…

Ky studim është i dyti i radhës në triptikun tonë të studimeve mbi librin e restauruar të 'Mesharit' të Don Gjon Buzukut si produkt tipografik. Këtu jemi përqendruar te shqyrtimi i katër fletëve-shqimëza që përmbyllin ekzemplarin e vetëm të librit të parë të botuar në gjuhën shqipe, siç e njohim der…

Teatri i Santorit në kuadër të atij kalabrez dhe napoletan 1. 2. Francescantonio Santori ka eskperimentuar disa gjini letrare duke u përpjekur me teknikën, fantazinë dhe përdorimin e mundësive leksikore dhe sintaksore të arbërishtes të sigurojë aftësinë shprehëse të domosdoshme për të formuluar ide,…

Shfaqje të humanizmit kristian në tekstet biblike të 'Mesharit' të Gjon Buzukut (III) Me këtë shkrim përmbyllin triptikun tonë të studimeve mbi formimin teologjik-intelektual të Gjon Buzukut si autori i librit të parë shqip që njohim deri sot (Demiraj 2023a/2024; 2026a). Një synim i tillë, sado i gu…

Shkrimi shqyrton interesat gjuhësorë të Peter Priftit (1924-2010) duke i konsideruar ato një anë të rëndësishme të veprimtarisë së tij intelektuale në diasporën shqiptaro-amerikane. Duke u mbështetur në veprën didaktike, publicistike e studimore të Peter Priftit, vihet në pah kontributi i tij për më…

Që nga Kongresi i Drejtshkrimit (1972), shqipja standarde është konsoliduar ndjeshëm, duke përballuar sfida shoqërore, kulturore dhe politiko-ideologjike. Megjithë qëndrueshmërinë e saj, diskutimet për rishikimin e drejtshkrimit kanë vijuar, shpesh të udhëhequra nga propozime të pjesshme dhe pa një …