Në shkrimin e parë kemi analizuar prejardhjen e emrave të familjes, të rrethit familjar dhe të farefisit në gjuhën shqipe. Analizohen aty rreth 600 fjalë tituj, nga të cilat rreth një e treta janë të parme, ndërsa të tjerat rrjedhoja të tyre, kompozita etj. Vëllimi paraprihet nga një Hyrje, ku paras…

Arbërishtja e Italisë përbën një arkipelag gjuhësor, që është shkëputur valë-valë nga trungu i gjuhës-nënë para më shumë se pesë shekujsh. Duke mos qenë në kontakt me atdheun e lashtë dhe duke mos marrë pjesë në ndryshimet e shqipes, arbërishtja ka ruajtur fjalë e shprehje, forma gramatikore e struk…

Kohët e fundit, në Kosovë, është vënë në qarkullim një vepër leksikografike e veçantë, e titulluar “Fjalor i termave bazë teknikë”, në të cilin janë pasqyruar termat e fushave themelore teknike, të përfaqësuara nga tri degë: dega e mekanikës, elektricitetit dhe e ndërtimit. Ky objekt, pasqyrimi i te…

Në gjuhën shqipe krahas formës sintetike të së tashmes dhe të së pakryerës, për mënyrën dëftore dhe atë habitore, ekzistojnë paralelisht edhe ndërtimet e tipit po lexoj dhe jam duke lexuar. Ndërtimi po + folje (e tashme/e pakryer) është parë dhe analizuar në mënyra të ndryshme nga gjuhëtarë të ndrys…

Konferenca VI ndërkombëtare “Kërkime gjuhësore”, e organizuar nga Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë, ASA, i zhvilloi punimet më datën 14 korrik 2017. Kjo konferencë e përvitshme u hap nga Drejtori i IGJL-së, prof. dr. Valter Memisha, i cili mbajti dhe fjalën përshëndetëse. Punimet e konferencës …

Albanologjia e hapësirës gjermanishtfolëse, e themeluar dhe e përvijuar nga emra të mëdhenj si Johann Thunmann, Joseph Ritter von Xylander, Franz Bopp, Georg von Hahn, Gustav Meyer, Norbert Jokl, Maximilian Lambertz, e zhvilluar më tej nga albanologët e mirënjohur të gjysmës së dytë të shekullit XX …

Në kushtet e ndarjeve gjeografike, administrative e historike të shekujve të kaluar, është e natyrshme që krijohen dialekte, nëndialekte e të folme krahinore dhe në kushtet e mungesës së një gjuhe të njësuar, edhe letërsia artistike s’mund të jetë ndryshe veçse krijimtari dialektore. Çdo shkrimtar n…

Deri aty nga mesi i shekullit të kaluar fjalëformimi është parë kryekëput si çështje vetëm e morfologjisë. Kjo mënyrë trajtimi vërehet edhe në studimet gjuhësore dhe në gramatikat e shqipes, ku parimet semantike pak gjejnë zbatim, kurse parimet sintaksore nuk shihen fare të nevojshme në derivimet e …

Libri nis me një parathënie, ku tregohet mënyra e punës së autorit për ta vjelë dhe pasqyruar lëndën. Pjesa e parë e librit titullohet Pasthirrmat. Bëhet një vlerësim i përgjithshëm për këtë klasë fjalësh sipas gramatikanëve: O. Myderrizi, K. Cipo, Sh. Demiraj, F. Agalliu, A. Angoni etj. Më shumë se…

Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë, QSA, organizoi më datën 15 korrik 2016 Konferencën V Ndërkombëtare “Kërkime gjuhësore”. Kjo konferencë, tashmë traditë e Shkollës doktorale të IGjL-së, u hap nga Drejtori i IGJL-së, prof. dr. Valter Memisha, i cili mbajti dhe fjalën përshëndetëse. Punimet e kon…

Doktrina e kërshtenë e përpiluar nga Gjon Nikollë Kazazi (1743) i përket një konteksti më vete sa i takon periudhës në të cilën sheh dritën e shtypit, gjithashtu dhe destinacionit dhe përmasave modeste të vëllimit të saj. Bëhet fjalë për një nga ndërmarrjet më të rëndësishme që synojnë të përafrojnë…

Arritjet letrare të Kadaresë si shkrimtar qëndrojnë më shumë tek proza, tregimi e novela dhe veçanërisht tek romani. Siç vlerëson një prej studiuesve të hershëm të tij, Kadare i dha një fytyrë moderne prozës shqipe, në të gjithë përbërësit e vet. Ai flaku prej saj rutinën dhe mjetet e harxhuara, the…