Sintaksa e gjuhës shqipe, Fraza e përbërë, Arbëria, 2013 e M. Totonit është vepra më e fundit ndër botimet nga fusha e sintaksës së gjuhës shqipe. Kjo vepër, e një rëndësie të veçantë për gjuhësinë tonë, është sintezë e punës shumëvjeçare e njërit prej studiuesve më të spikatur në fushën e sintaksës…

Monografia “Marrëdhëniet gjuhësore shqiptaro-serbe” e punonjëses shkencore Anila Omari të Institutit të Gjuhësisë dhe të Letërsisë është një kontribut i ri që i shtohet vargut të studimeve në fushë të albanologjisë dhe në veçanti sllavistikës. Me këtë hidhet një vështrim mbi marrëdhëniet e hershme e…

Spiro Floqi është një gjuhëtar i shquar shqiptar me një kontribut të spikatur në fushën e sintaksës së shqipes. Studimet sintaksore në gjuhësinë shqiptare në vitet 50-70 të shekullit të kaluar ishin ende në fillimet e veta. Floqi, jo vetëm që shquhet si një pionier në studimet sintaksore, por me pun…

Këta dy dhjetëvjeçarët e fundit në gjuhësinë shqiptare po vërehen zhvillime e prurje të reja, që shënojnë kthimin e saj në shtratin e gjuhësisë botërore, dhe përpjekje të studiuesve tanë për të përvetësuar e përdorur në përshkrimin e shqipes metodat dhe teknikat e gjuhësisë bashkëkohore. Sigurisht q…

Qëllimi i kësaj trajtese do të jetë i dyfishtë. Së pari, do të mundohemi të sjellim në qendër të vëmendjes disa prej koncepteve strukturaliste bashkëkohore të gjuhësisë evropiane, me të cilat ka punuar sintaksologu Spiro Floqi. Së dyti, do të merren në shqyrtim komponentët minimalë të domosdoshëm të…

Kumtesa e pranishme është vazhdim i dy trajtesave tona të mëparshme e pikërisht i kumtesës me titull Për një teori të re sintaksore të gjuhës shqipe, mbajtur në Konferencën shkencore “Gjuha shqipe në 100 vjet shtet shqiptar”, organizuar nga Fakulteti i Historisë dhe i Filologjisë të UT më 13.11.2012…

Studimet tona tradicionale në lëmin e sintaksës së shqipes kanë njohur trajtime të ndryshme, të bëra nga studiues të njohur, të cilët hodhën bazat e përshkrimit të strukturës sintaksore të kodit tonë. Ndër to spikasin punimet e gjuhëtarit Spiro Floqi kushtuar aspekteve të ndryshme të strukturës së s…

Spiro Floqi ka zënë vend në gjuhësinë shqiptare të gjysmës së dytë të shekullit XX me prurje të shumta e të arrira, sidomos, në fushën e sintaksës e të dialektologjisë. Një anë e personalitetit të tij si dijetar është dhe ajo e kritikës shkencore. Ai punoi për rreth 40 vjet (1954-1983) në Institutin…

Para 60 vjetësh, Kol Paparisto, Aleksandër Xhuvani, Gjovalin Lika, Kahreman Ylli, Aleks Buda, Mahir Domi, Shefqet Musaraj, Dhimitër Shuteriqi, Sotir Kuneshka, dhe Sali Mborja, në kronikën për largimin nga jeta të Kostaq Cipos, të anëtarit të Institutit të Shkencave të Shqipërisë, shkruanin se ai “në…

Vitin që shkoi, qarkulloi libri i suksesshëm dhe me vlera shkencore i prof. as. dr. Tefë Topallit, Gramatikë e gjuhës shqipe, “Sintaksa e fjalisë”, sprovë monografike, botim i Institutit të Studimeve Albanologjike pranë Universitetit të Shkodrës “Luigj Gurakuqi”. Është autor i mjaft botimeve dhe shk…

Vepra gjuhësore e Selman Rizës nuk shënon hap evolutiv të gjuhësisë shqiptare në fushë të morfosintaksës, vijim të punës së pararendësve a të bashkëkohësve të tij. Ajo shënon, përkundrazi, një kapërcim të hovshëm kualitativ të këtyre studimeve, me synim këmbëngulës të këtij shkencëtari për të ndry…

Libri “Sintaksa” i gjuhëtarit të shquar, Xhorxho Grafi (Giorgio Graffi), publikuar për herë të parë në vitin 1994, bën pjesë në veprën fondamentale të gjuhëtarëve italianë me titullin përmbledhës “Strukturat e ligjërimit” (Le strutture del linguaggio), së bashku me emra të tjerë gjenerativistësh të…