Selman Riza, a researcher immersed in several linguistic disciplines, is a special name in Albanian linguistics. Those who are familiar with his life and work have described him as a devoted patriot. The Riza phenomenon, as academician Rexhep Ismajli describes it, was one of the most prominent lingu…

Theofan Popa ka lindur më 3 nëntor të vitit 1914, në lagjen Kala të Elbasanit në një familje zanatçinjsh. Pasi përfundoi shkollën fillore Kostandin Kristoforidhi, me ndërhyrjen e atë Josif Mihalit mundi të sigurojë një të drejtë studimi për në Seminarin Teologjik “Joan Teologu” në Manastir. Pasi për…

Debati për hapjen e dosjeve të Sigurimit të Shtetit përbën ndoshta një nga çështjet që ka ngacmuar dhe intriguar më tepër publikun shqiptar në këto 28 vitet e fundit. Tashmë, në vendet e tjera të ish-Bllokut Lindor, dosjet e shërbimeve sekrete janë hapur. Modeli më i përsosur për hapjen dhe aplikimi…

Teatri i Santorit në kuadër të atij kalabrez dhe napoletan 1. 2. Francescantonio Santori ka eskperimentuar disa gjini letrare duke u përpjekur me teknikën, fantazinë dhe përdorimin e mundësive leksikore dhe sintaksore të arbërishtes të sigurojë aftësinë shprehëse të domosdoshme për të formuluar ide,…

Shfaqje të humanizmit kristian në tekstet biblike të 'Mesharit' të Gjon Buzukut (III) Me këtë shkrim përmbyllin triptikun tonë të studimeve mbi formimin teologjik-intelektual të Gjon Buzukut si autori i librit të parë shqip që njohim deri sot (Demiraj 2023a/2024; 2026a). Një synim i tillë, sado i gu…

Terminologjia shqipe pas LDB-së mori kahe të duhura shkencore. Jo vetëm se, si çështje mori vëmendje edhe më të madhe nga gjuhëtarë, por edhe u krijuan kushte më të mira për përudhjen e saj. Filluan të botoheshin revista shkencore, në të cilat zinin vend probleme të ndryshme të kësaj fushe, u themel…

Që nga Kongresi i Drejtshkrimit (1972), shqipja standarde është konsoliduar ndjeshëm, duke përballuar sfida shoqërore, kulturore dhe politiko-ideologjike. Megjithë qëndrueshmërinë e saj, diskutimet për rishikimin e drejtshkrimit kanë vijuar, shpesh të udhëhequra nga propozime të pjesshme dhe pa një …

Neologjizmat janë një nga treguesit më të dukshëm të zhvillimit leksikor. Ky punim trajton rëndësinë e neologjizmave, duke u përqendruar në identifikimin, stabilizimin dhe institucionalizimin e tyre në burimet normative dhe leksikografike të shqipes. Studimi ndërthur trajtimin teorik me disa vëzhgim…

Në lidhje me familjen e Skënderbeut, pra me vëllezërit dhe motrat e tij, ekzistojnë shumë pak burime arkivore. Shumica e të dhënave jepen nga Barleti, Muzaka, Frangu dhe autorë të mëvonshëm si Biemmi. Burimet arkivore të Venedikut e përmendin Mamica Kastriotin vetëm një herë, pas vdekjes së Skënderb…

Autori i këtij punimi është bazuar në të dhënat e mbledhura gjatë një ekspedite kërkimore shkencore për probleme të folklorit, e organizuar nga ish-Instituti i Folklorit në zonën e Dukagjinit nga 16 tetor deri më 15 nëntor 1972, në të cilën ka marrë pjesë edhe vetë autori. Fillimisht, objekti i këti…

Tradita filozofike në Islam fillon pas shekullit II Hixhrij/shekullit VIII të erës sonë. Ky angazhim intelektual e ka origjinën në Kuran, Hadith dhe në periudhën pas profetike, duke u reflektuar fillimisht në përkthimin e veprave që i përkisnin shkencave ekzakte, mjekësisë dhe astronomisë. Më pas kj…

Nga aspekti fetar, Muvakit'hanet tregojnë seriozitetin e shoqërisë muslimane dhe përpikërinë e dijetarëve muslimanë në përcaktimin e kohëve të faljes, ndërsa zhvillimi i tyre në periudha të ndryshme dhe përdorimi i teknologjisë së kohës tregon frymën kërkuese të dijetarëve muslimanë dhe aftësinë e t…