“Fjalori i gjuhësisë” nga H. Bußmann është një vepër tashmë klasike në hapësirën gjermanishtfolëse për konceptet bazë që lidhen me shkencën e gjuhësisë. Ai i drejtohet një publiku të gjerë dhe synon të plotësojë jo vetëm nevojat imediate të studiuesve, por edhe të studentëve dhe të interesuarve të t…

Në gjysmën e dytë të shekullit XX dhe në katër dekadat e fundit të jetës dhe të krijimtarisë së tij, Selman Riza u mor me studimin e procesit të të menduarit dhe të të folurit, ku konceptet dhe termat e tyre duke përfshirë edhe konceptet e termat mentalistë, përbëjnë njësitë themelore të këtyre pro…

Terminologjia e fushës të së drejtës në gjuhën shqipe, sikurse edhe në çdo gjuhë tjetër, përbën një nënsistem (entitet) leksikor të identifikuar dhe të diferencuar ndërmjet terminologjive të tjera në përputhje me sistemin konceptor të degës përkatëse të dijes. Në nivelin e sotëm të funksionimit të s…

Terminologjia e agronomisë përbën një shtresë leksikore, të formuar mbi bazën e lidhjeve sistemore ndërmjet termave, të cilët ndahen në katër nënshtresa: termat qendrorë, termat rrethqendrorë, termat anësorë dhe togfjalëshat e zgjeruar terminologjikë. Kjo ndihmon për zbatimin e metodave kompjuterik…

Në fushën e leksikut të së drejtës, një grup më vete përbëjnë edhe termat e shprehjet juridike latine. Në këtë gjuhë u përpunua, duke u nisur nga shekulli III p. e. s, sistemi më i përparuar i së drejtës i mbështetur në pronën e thjeshtë private. Tradita romane u shërbeu si themel për ndërtimin e …

Sintaksa ka qenë për shumë kohë thjeshtra e shkencës së gramatikës, një disiplinë gjuhësore që vetëm këtë gjysmëshekullin e fundit ka arritur të vihet në qendër të vëmendjes dhe madje ta eklipsojë morfologjinë. Arsyeja e prapambetjes së studimeve sintaksore lidhet me atë që, ndryshe nga morfologjia…

Terminologjia e agronomisë në ditët e sotme, nga ana e përbërjes së njësive emërtuese në gjendjen dhe nivelin e zhvillimit të saj, është një sistem termash që i përgjigjet një sistemi konceptesh të fushës përkatëse të dijes. Në marrëdhënie me pjesën me të cilën lidhet, me pjesën e leksikut të zoovet…

Siç dihet, leksiku politiko-shoqëror përfshin njësitë gjuhësore (ljalë, terma e kuptime) që përdoren në njërin prej stileve më të rëndësishme të gjuhës (në fushën e publicistikës dhe të veprimtarisë së partive e të organizatave të ndryshme qeveritare e joqeveritare, të fjalimeve ose të bisedave të p…

Ndryshimet e mëdha social-ekonomike e ideo-kultürale të këtyre njëzetepesë vjetve të fundit në vendin tonë, që kanë ardhur si rezultat i fitores së revolucionit popullor dhe i thellimit të mëtejshëm të revolucionit ideologjik e kultural, k anë përmbysur e po përmbysin dita-ditës edhe mjaft norma, z…

Njëzetepesë vjetët e fundit mund të quhen me të drejtë etapa e afirmimit të shkencës sonë letrare si shkencë në kuptimin e plotë të fjalës, etapa e zhvillimit të vrullshëm të saj mbi një bazë krejt të re, mbi bazën e metodologjisë marksiste. Shkenca jonë e re letrare ka meritën që, duke kapërcyer ko…