Fjalori i Gjuhës së Sotme Shqipe, termin “dhunë” (zullum) e shpjegon: përdorim i forcës fizike, shtrëngim fizik ose psikik: cenim i rëndë i nderit të dikujt me vepra a me fjalë, e keqe etj. Sipas hadithit të Pejgamberit në lidhje me abdesin, termi edh- dhulmu (mizori) do të thotë: ai që tepron ose l…

Dr. Hasan Kaleshi është një figurë e nderuar dhe e lavdërueshme, i cili la gjurmë të ndritura në fushën e studimeve orientale. Humbja e tij krijoi një boshllëk që askush nuk mund ta mbushë në këtë degë të jetës dhe shkencës. Si një orientalisti i mirëfilltë, ai kurrë nuk e përzjeu jetën e tij me amb…

Pas ndryshimeve që ndodhën, 10 vitet e fundit, në sistemin shoqëror e politik të shoqërisë shqiptare, sërish u riaktualizua çështja e përdorimit të fjalës Zot, prandaj edhe ne e rrahëm këtë problem, duke u përqendruar në këto tri pika themelore: E para, rreth shtrirjes vertikale e horizontale të fja…

Në redaksinë e revistës “Univers”, që nga 1 shkurti, një vend ka mbetur bosh. Anëtari i redaksisë, prof.dr. Hysni Myzyri (Elbasan, shkurt 1935 Tiranë, shkurt 2007), ndërroi jetë pas një sëmundjeje të rëndë, që e këputi në pjekurinë më të madhe të veprimtarisë së tij shkencore. Ai është autor i një n…

Në këtë studim është shqyrtuar një temë që deri më tani në Turqi nuk njihet mirë në studimet e fjalorit në vargje. Do të prezantohen dy kopje të reja dorëshkrimi të fjalorit poetik turqisht-shqip me emrin Dürre-i Manzûme, të cilat janë konfirmuar në Bibliotekën Kombëtare të Egjiptit, nga i cili der…

Përgatitja e një fjalori kërkon përgatitje metodologjike shkencore, por mbi të gjitha do studime të gjuhës/ve përkatëse. Por duket se vepra “Arnavutçadaki Türkçe Alıntılar” (Turqizmat e gjuhës shqipe) është përgatitur nga një person që nuk ka kryer studime të larta universitare për turqishten, arabi…

Atmosfera e kulturës osmane është e pranishme në tekstet e Eposit të Kreshnikëve. Kjo vërehet, jo vetëm në sajë të fjalorit të pasur me turqizma, por edhe në aspekte të tjera të sjelljes dhe të gjendjes materiale të botës ku jetojnë kreshnikët. Më i dukshëm ky ndikim shfaqet në kulturën e trajnimit …

Nëse fillimet e filologjisë shqipe mund t’i vendosim në vitin 1743, me zbulimin e ‘Mesharit’ të Buzukut prej Gjon Kazazit dhe riprodhimin prej tij të dy copave të tekstit në letrën dërguar Atë Gjergj Guxetës, veprimtaria e Mario Roques-it me hulumtimet e tij sistematike mbi tekstet e vjetra shqipe, …

Emrat e përveçëm (antroponimet, toponimet) janë komponent shumë i rëndësishëm i strukturës së tekstit letrar. Ata marrin pjesë në ndërtimin dhe zhvillimin e kompozimit letrar dhe ligjërimor të tekstit, përmbajnë informacion historik e kulturor për shoqërinë, së cilës i përkasin, ndihmojnë në zbërthi…

Leksikografia ndër arabët ka një traditë mjaft të hershme dhe të bujshme. Edhe pse fjalori i parë i arabishtes ishte hartuar që në shekullin e VIII nga Ḫalīl Bin Ahmâd Bin âl-Fârāhīdij, u desh të pritet shekulli XXI që të kemi fjalorin historik të arabishtes.Ide për hartimin e një fjalori historik t…

Të gjithë popujt e botës kanë personalitete historike të virtytshme që shërbejnë si pika kufitare kritike të kthesave të mëdha historike në jetën e popullit prej të cilit kanë dalë, përjetësinë historike e të cilëve e siguron përmbajtja njerëzore dhe porosia liridashëse e veprës jetësore të tyre, e …