Gjakova, qytet më 13.000 banorë, vend i pazhvilluar, me një bujqësi e zejtari primitive, me tri ndërmarrje të vogla ekonomike disa shkolla fillore me 600 nxënës, pa institucione kulturore, afër 90% e popullsisë analfabetë dhe shumë probleme sociale. Ekonomia e këtij qyteti, brenda njëzet vjetëve të …

Emrat e përveçëm (antroponimet, toponimet) janë komponent shumë i rëndësishëm i strukturës së tekstit letrar. Ata marrin pjesë në ndërtimin dhe zhvillimin e kompozimit letrar dhe ligjërimor të tekstit, përmbajnë informacion historik e kulturor për shoqërinë, së cilës i përkasin, ndihmojnë në zbërthi…

Në fushën e dialektologjisë së shqipes, veçanërisht të dialektologjisë së saj historike, shënimet e hershme të shkruara kanë një rëndësi të pamohueshme, pasi ato nxjerrin në pah fazat fillestare të përdorimit të gjuhës shqipe. Me rëndësi të madhe janë shkrimet e autorëve të hershëm shqiptarë nga ver…

Poezia shqipe e shkruar me alfabet arab lindi në zonat urbane ku jetonin intelektualë dhe njerëz të ditur. Këtu po shqyrtojmë temat e misticizmit islam dhe disa veçori të ndikimit të letërsisë orientale islame nga ana e poetëve popullore shqiptarë të njohur si bejtexhi. Ky aspekt nuk është konsideru…

Terminologjia islame është rrënjosur thellë në leksikun e shqipes. Termat islame janë të pranishme edhe në “Udha Muhammedane”, përkthyer nga Hafiz Ibrahim Dalliu. Në përkthimin e Dalliut gjejmë shumë huazime që i përkasin leksikut islam. Disa nga këto huazime autori i ka shfrytëzuar pa sqarime, kurs…

Mulla Dervish Peja është poeti i parë shqiptar nga Peja që ka shkruar poezi duke përdorur alfabetin arab dhe osman. Deri më tani, aktivitetet e tij janë paraqitur pjesërisht. Këtu po botojmë për herë të parë veprën e tij Vasijetnameja të transkriptuar profesionalisht me alfabetin e shqipes. Autori k…

Autori i këtij botimi konstaton se Lëvizja Kombëtare Shqiptare çonte drejt afirmimit të kombit dhe formimit të shtetit kombëtar, kah vendosja e rendit borgjez dhe drejt zhvillimit të kulturës në bazën e gjuhës letrare kombëtare shqipe. Njëra ndër kërkesat themelore të Lëvizjes Kombëtare Shqiptare ës…

Përpjekjet e patriotëve kosovar për arsimimin e shqiptarëve nga Kosova në shkollat e shtetit shqiptar kanë qenë të hershme. Në këtë drejtim duhet veçuar kontributin e pazëvendësueshëm të Hasan Prishtinës e të Bajram Currit.Në kohën e vlugut të madh të propagandës se huaj kundër alfabetit dhe shkollë…

Gazeta »Drita« ka dalur me 1 nëmtor të vitit 1901 deri më 1908 në Sofje të Bullgarisë në drejtrimin e SHAHIN KOLONJES, patriot shqiptar i periudhës së vonë të Rilindjës shqiptare. Gazeta doli në 4 faqe, me tirazhë prej 670 copë, me alfabetin e Stambollit, në dialektin subtoskërisht. Në faq et e saj …

Zhvillimet e mëtejshme të arsimit kombëtar, veçanërisht pas Kongresit të Manastirit, përhapja e vrullshme e mësimit shqip si dhe hapja e shumë shkollave në gjuhën tonë amtare, theksuan nevojën e organizimit të rrjetit arsimor mbi themelet kombëtare dhe për një zhvillim më të avancuar. shkallë. Megji…

Zotërimi i gjuhëve dhe i kulturës së lindjes ishte në dobi të zhvillimit në sferën kulturore dhe arsimore në mjedisin shkodranë duke i dhënë aftësi njohjes së gjuhëve dhe kulturës së perëndimit. Në këtë mënyrë u krijua elita intelektuale e shtetit shqiptar. Brezat e shkencëtarëve të formuar në këtë …

Vlerësimet për nivelin e kompetencave të të rriturve për shkrim-lexim, të realizuar në dy dekadat e fundit në Kosovë, vazhdojnë të mbesin të pakta dhe hipotetike. Vlerësimet e deritanishme i referohen analfabetizmit klasik në kuptimin e ngushtë të fjalës, pra paaftësisë për të s…