If it were possible, just for an instant, to forget the sufferings and worries of the everyday, if, in other words, it were possible to distance ourselves and somehow see ourselves from outside, I think we should have to agree with Goethe’s confession: «I have the great advantage of being born in an…

Kur lexon “Intervistë me vetveten” dhe njeh, të rrëfyer nga vetë shkrimtari, rrugëtimin e jetës së tij, dhe pastaj, më tej, disa nga romanet e tij, të lind një perceptim i çuditshëm; a thua shkrimtari e jeton jetën sikur të ishte heroi i një romani dhe, nga ana tjetër, i shkruan romanet sikur të ish…

Romani shqiptar pati veçanësinë e vet në krahasim me romanin evropian. Ai u zhvillua midis vonesave dhe “djegies së etapave”. Ky zhanër do ta shihte për herë të parë dritën në Shqipëri në një kohë që romani në Europë përjetonte “kohën e vet të artë”. Në letërsinë shqiptare ky lloj aq dinamik dhe i …

Matteo Mandalà është sot ndër majat e albanologëve italianë dhe një figurë përfaqësuese për shkencën filologjike shqiptare. Formimi i tij në radhë të parë gjuhësor e filologjik (të kujtojmë që filologët më të shquar shqiptarë kanë qenë edhe gjuhëtarët më të shquar, si Çabej, Demiraj, Riza etj.), i n…

Me këto fjalë Petro Marko1 përpos paktit që ka nënshkruar me historinë ka nënshkruar njëherazi edhe një pakt me lexuesin e tij. Ai ka zgjedhur qëllimshëm të jetë rrëfimtar dhe dëshmitar i një jete “që nuk u jetua vetëm, por paralel me historinë dhe me njerzit”. Interesimi im si studiuese e lexuese p…

Tregimtaria mund të konsiderohet si një pjesë aspak e anashkalueshme e krijimtarisë së Petro Markos, që, ndonëse nuk është trajtuar sa duhet, meriton vëmendje. Përgjithësisht studiohen e diskutohen romanet e tij. Ai konsiderohet vetëm si romancier, ndonjëherë dhe si publicist, ndërkohë që me tregime…

Nga veprat më të rëndësishme të P. Markos është dhe “Hasta la vista”. Ky roman është po ashtu i rëndësishëm në historinë e letërsisë shqipe, në fondin e zgjedhur të romanit shqip si sprovë dhe arritje e madhe njëherësh. Për shkaqe jashtë letrare (skualifikimi politiko-policor i autorit në periudhën …

Gjatë dy dekadave të fundme letërsia e Petro Markos është shpenguar e rikthyer. Duke iu referuar Intervistës me vetveten, shkruar në vitet 1980 dhebotuar me titullin Retë dhe gurët, mund të thuhet se vepra e tij është bërë tashmë e njohur në tërësinë e vet. Kjo kupton kthimin në komunikim të veprave…

I. Romani “Dasma”1 është një pjesë shumë e rëndësishme e sistemit letrar të veprës së Ismail Kadaresë. Lidhet përsa i përket përmbajtjes dhe përsa u përket temave të trajtuara me shkrime të tjera të Kadaresë si “Prilli i thyer”, ku trajtohet kanuni dhe hakmarrja, dhe “Ura me tri harqe”, ku trajtohet…