Me sundimin e Perandorisë Osmane u ndërtua institucione fetare, objekte kulti, mejtepe etj.. Këto u pajisën edhe me bibloteka. Fondet e librave kanë qenë në gjuhët klasike orientale, arabe, turke e perse, si edhe në gjuhën shqipe. Është e dokumentuar se në Shkodër ka pasur mbi 25.000 vëllime libras…

Letrat shqipe kanë përjetuar një nga periudhat e veta më të ndritura në vitet ’20 – ’30 të shekullit të kaluar. Janë me dhjetëra shkrimtarët, poetët dhe publicistët, të cilët, të ndikuar nga fryma e modernitetit dhe idetë kombëtare, prodhuan letërsi dhe publicistikë të një niveli të lartë, jo vetëm …

Figura e atdhetarit, mësuesit, propaganduesit të dalluar të fesë islame, vjershëtorit e veprimtarit të shquar social, Sheh Hafiz Abdullah Zëmblaku, merr një rëndësi të veçantë në kohën tonë.Kjo figurë shumë e dashur për njerëzit, kudo ku flitet e lexohet shqip e veçanërisht për besimtarët muslimanë,…

Ndërtimi i xhamive në Shqipëri nisi të shoqërohej edhe me ngritjen e shkollave fillore (mejtepeve), ose të shkollave të mesme (medreseve), ku besimtarët myslimanë arsimoheshin. Shpjegimi i mësimeve bëhej në gjuhën shqipe. Pranë këtyre medreseve u ngritën edhe biblioteka, të cilat me kohën u bënë të …

Qëllimi i këtij studimi ishte njohja e pozitës gjeografike të Maqedonisë, si dhe përhapja e Islamit dhe institucioneve arsimore islame në këto treva. Pasi libri i Evlija Çelebiut “Sijahatname” konsiderohet si burimi më i saktë dhe më i rëndësishëm i cili përfshin informacione të rëndësishme rreth je…

Artikulli fokusohet në përshkrimin e një familjeje kosovare patriotike në diasporë, e cila ka jetuar nje varfëri të thellë dhe ka përballuar me vështiresi presionet e shumta dhe dhunen e eger serbe, gjatë një periudhe disavjecare, kur kryefamiljarin e kërcënonte burgimi i sigurt, për veprimtarinë e …

Libri “Vexhi Demiraj, mësues e studiues i teologjisë dhe i filozofisë” (Tiranë, 2015) me autor studiuesin Xhemal Balla, i kushtohet një figure të shquar të arsimit, të teologjisë islame e të filozofisë, siç ishte prof. Vexhi Demiraj (1907-1985). Ai është fryt i një pune të kujdesshme hulumtuese dhe …

Santorin mund ta konsiderojmë të parin romancier shqiptar falë veprës së tij të pabotuar arbërisht (romanin “Sofia Kominiate”), të cilësuar pozitivisht dhe nga De Rada në revistën e tij “Fjamuri i Arbërit”. Cilësimi i De Radës tërheq vëmendjen ndaj veçantisë së këtij përpilimi të Santorit, i cili gr…

Serisë së botimeve mbi letërsinë e kulturën arbëreshe, krahas disa botimeve të tjera nga QSPA, iu shtua kohët e fundit edhe studimi i gjerë monografik “Santori, poet dhe dramaturg”, me autore studiuesen e njohur të letërsisë arbëreshe, Klara Kodra. Bota arbëreshe mbetet një thesar i çmuar, prej së …

Më datën 15 shtator 2023, pranë Bibliotekës së Institutit të Arkeologjisë (ASA) u mbajt veprimtaria studimore mbi përkthimtarinë dhe qasje hermeneutike në procesin e përkthimit. Në këtë veprimtari të organizuar nga Departamenti i Studimeve Letrare (Instituti i Gjuhësisë dhe i Letërsisë) u mbajtën dy…

Shqiptarët ishin një faktor ushtarak relevant me histori të shënueshme gjatë mesjetës në hapësirat e Bokës të Kotorit, Zetës, Dubrovnikut e Hercegovinës. Një traditë e tillë që nga Bizanti, shënohet dhe në kohën e Nemanjiqëve, Balshajve, despotit serb Stefan Lazarevic, dubrovnikasve dhe sidomos gjat…

Botimi më i fundit i studiuesit Bejtullah Destani i titulluar "Hasan bej Prishtina - Dokumente historike nga arkivat italiane" është një befasi i këndëshme për çdo adhurues të historisë. Ai sjell një përmbledhje mjaft interesante dokumentesh të zbuluara prej tij në arkivat italiane në lidhje me një …