Miniaturat në vargje, këto forma të shkurtra e të stilizuara poetike, sprovuan prej kohësh shkrimtarët shqiptarë të cilën shfaqen herë në rolin e krijuesit të mirëfilltë, herë në rolin e mbledhësit, të përgatitësit për botim apo të përkthyesit të atij materiali poetik letrar, që i bindet “ligjit” të…

Askush nuk di ta thotë me saktësi, se kur i lindi ideja Mit’hat Frashërit, i quajtur “Lumo Skëndo”, për themelimin e Institutit Albanologjik. Gjithçka u mësua vetëm kur ai e tha me zë të lartë. Ishte 4 marsi i vitit 1929, kur e la me testament gjithë pasurinë e vet, të tundshme dhe të patundshme, pë…

Nocioni i sonoritetit është i lidhur ngushtë me konceptin e rrokjes. Rrokja, siç dihet, është njësia bazë mbi të cilën veprojnë rregullat fonologjike, kryesisht ato të përndarjes dhe të kombinimit të fonemave. Sipas teorisë së sonoritetit, formimi i rrokjeve lidhet me shkallën e sonoritetit të tingu…

Janë në proces transkribimi e botimi tri tekste të etërve françeskanë venecianë që patën vepruar në Shqipëri në dhjetëvjeçarët e parë mbas themelimit të misionit të mbështetur nga Kongregacioni i Propaganda Fide-s në Romë. Janë vepra të Fratit Angelo da Bergamo (1634-1640), fra Cherubino Camus di Va…

Me një disiplinë si ajo e historisë së librit lidhen një sërë interesash studimore që kanë të bëjnë me procese të njohjes së zhvillimeve që orientuan rrethet kulturore evropiane të shekujve XV e XVI drejt hapash të rëndësishëm në përurimin e teknologjive të shumëfishimit të ekzemplarëve dhe përhapje…

Kontakti gjuhësor i anglishtes me gjuhë të tjera apo ndikimi që gjuha angleze ka ushtruar e vazhdon të ushtrojë mbi gjuhë të ndryshme ka çuar në krijimin e emërtimeve të gjuhëve ‘hibride’ si Denglish (Deutsch + English) e Franglaish (French + English). Valter Memisha flet “për një anglishtezim” të s…

Diateza përbën një nga kategoritë më të vështira dhe jo pak të rrahura në gjuhësi. Për të nuk ka një përkufizim dhe shpjegim të njëjtësuar, të kënaqshëm, të pranuar nga të gjithë gjuhëtarët. Në traditën e studimeve gramatikore, trajtimi i diatezës kryesisht si kategori morfologjike, dhe deri diku se…

Dalja e tri konstrukteve foljore, përkatësisht konstrukti i së pakryerës, i aoristit dhe i të kryerës, si konstrukte kohore paralele që karakterizohen nga i njëjti raport kohor në lidhje me çastin e ligjërimit për rastin e gjuhës shqipe, dhe jo vetëm për të, por edhe për gjuhët neolatine apo për gre…

Ndajshtesimi, si rruga më prodhimtare e pasurimit të leksikut në gjuhën shqipe, mbetet edhe një ndër mënyrat më të studiuara të fjalëformimit në gjuhësinë shqiptare. Jo vetëm për larminë e mjeteve përkatëse morfologjike, parashtesave dhe prapashtesave, por para së gjithash për kompleksitetin e dukur…

Huazimet sllave të shqipes kanë një veçori specifike në krahasim me huazimet nga gjuhët e tjera, që lidhet me shpërndarjen e tyre gjeografike. Huazimet nga gjuhët e perandorive të mëdha pushtuese me kohëzgjatje të rëndësishme, si latinishtja e turqishtja, kanë një shtrirje përgjithësisht mbarëgjuhës…

Marrëdhëniet gjuhësore bullgaro-shqiptare janë hulumtuar nga shumë studiues, që janë marrë kryesisht me të folmen e Mandricës dhe me gjuhën e rilindësve shqiptarë në Bullgari, nga njëra anë, dhe nga ana tjetër mund të themi se dominojnë hulumtimet mbi ndikimin e elementeve prej bullgarishtes në gjuh…

Çdonjëra prej veprave të letërsisë së vjetër shqipe ofroi për studimet albanologjike dhe për kujtesën historike kombëtare një sërë linjash studimore që zënë fill me hulumtimin e një konteksti kompleks për botën shqiptare të kohës në të cilën jetuan, që vijojnë më tej me të qenit një burim i pasur or…