Kërkimi shkencor historiografik për qendrat e Kosovës gjatë Luftës së Parë Botërore është i kënaqshëm dhe akoma përbën një segment hulumtimi të rëndësishëm e të domosdoshëm. Në këtë, kontekst, pushtimi dhe administrimi austro-hungarez i Pejës dhe rrethinës nga 7 dhjetori i vitit 1915 deri më 12 teto…

Kujtimet e luftëtarëve ndër luftëra, iu kanë shërbyer studiuesve të fushave të ndryshme, përfshirë edhe studiuesit e historisë. Gjatë luftës së viteve 1998-1999, Ushtria Çlirimtare e Kosovës (UÇK) zhvilloi luftime e operacione që karakterizohen me jehonën dhe peshën e tyre në opinionin e brendshëm d…

Paraqitja e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK), fillimisht përmes komunikatave e dikur edhe përmes aksioneve ushtarake, pati jehonën dhe ndikimin e vet në opinionin e brendshëm dhe të jashtëm. Ajo kishte zgjuar aq shumë kureshtjen sa nuk kishte zyrë as diplomat e politikan në Parlamentin dhe në U…

Iluminizëm “Lumières” është emri që i vunë në Francë fenomenit evropian, “Enlightenment” në Angli dhe “Auflarung” në Gjermani etj. Me emrin iluminizëm identifikohen intelektualët francezë që i dhanë vend të rëndësishëm arsyes, vullnetit por edhe imagjinatës për të njohur botën dhe për të rindërtuar …

Edhe gjatë Luftës së Dytë Botërore Shqipëria mori anën e drejtë të historisë. Teksa pushtohej dhe vritej, qëndroi dhe u hodh në sulm për lirinë, duke provuar ndërkaq një egërsi të pa mëshirshme ndaj vetes. Në agun e çlirimit shqiptarët nga të mundur dolën në krah me fitimtarët. Për fat mes gjindjes …

Të studiosh tiparet e përbashkëta por edhe veçantitë që vihen re në kulturën e gojëtarisë dhe atë të shkruar në gjuhë dhe popuj të ndryshëm, para së gjithash është një sprovë që i vihet përpara studimeve të sotme letrare. Në shekujt e kaluar, në vende të ndryshme evropiane, ku luftohej për njohjen e…

Para Kongresit të Manastirit, 1 – 9 nëntor 1908, kishte konfuzion, sepse nuk ishte rënë dakord për një alfabet kombëtar. Mendja e mençur shqiptare e zgjidhi këtë problem në Kongresin e Manastirit si dhe në Kongresin e Dibrës kur vendosën një alfabet të gjuhës shqipe me toskërishte, e gegërishten si …

Letërsia shqipe e dokumentuar me alfabet latin nga filobiblikët, nuk mundi të përhapej gjerësisht. Ashtu si letërsia fisnore para saj, ajo nuk arriti të bëhej letërsi kombëtare. Fillimet e shekullit XVIII nxitën poetët shqiptarë që shkruanin në persisht, arabisht dhe turqisht të vargëzonin në gjuhën…

Në kuadër të bashkëpunimit midis Lëvizjeve Nacionalçlirimtare të Shqipërisë e të Jugosllavisë, udhëheqja e Partisë Komuniste të Jugosllavisë (PKJ) kërkoi që në verë të vitit 1944, pjesëmarrjen e formacioneve të UNCSH në luftimet për "çlirimin e Kosovës" dhe të tokave të Jugosllavisë. Kërkesa sqaront…

Pajazit Nushi ishte dhe mbetet një nga personalitetet më të shquara të shkencave psikologjike dhe pedagogjike për gjithë hapësirën shqiptare e më gjerë. Ishte mësues i psikologjisë në shkollën e mesme, dhe më pas pedagog dhe studiues shumë serioz, i cili bëri karrierë në tre drejtime: a) Në jetën dh…

Shqiptarët ishin një faktor ushtarak relevant me histori të shënueshme gjatë mesjetës në hapësirat e Bokës të Kotorit, Zetës, Dubrovnikut e Hercegovinës. Një traditë e tillë që nga Bizanti, shënohet dhe në kohën e Nemanjiqëve, Balshajve, despotit serb Stefan Lazarevic, dubrovnikasve dhe sidomos gjat…

Në pranverën e vitit 1943 arriti në Shqipëri misioni i parë britanik nën komandën e kolonelit Maclean. Furnizimet e para britanike për rezistencën shqiptare filluan më 17 prill 1943 dhe përfunduan në korrik 1944. Vëmendja e Britanisë ndaj Shqipërisë erdhi duke u rritur në verën e vitit 1943. Britani…