Pasi turqit (më 1831) e thyen përpjekjen e shqiptarëve me Mustafa Pashë .Bushatliun në krye, i cili nuk deshti t’i bindet sull- tanit reformator, sepse reformat jo vetëm që rrezikonin pozitat e feudalëve të cilët në trevat e tyre ishin bërë po thuaj se të pava- rura, por reformat centraliste cenonin…

Vitet e posa përmendura paraqesin një etapë të shkuntër, por shumë të rëndësishme të së kaluarës së shqiptarëve dhe të popujve të tjerë ballkanikë. Themi kështu jo vetëm për arsye se ngjarjet të cilat ndodhën në atë kohë midis tyre shkaktuan krizën e njohur ndërkombëtare, por edhe për atë se gjatë a…

Për qëndrimin e lëvizjes shqiptare ndaj aktit aneksional të Austro-Hungarisë mbi Bosnë dhe Heroegovinë më 1908, e cila urrit në lëvizje të terësishme kombëtare antiimperialiste, gjer tani nuk është botuar kuirëfarë ndihmese e posaçsme. Në historiografinë shqiptare ky problem është prekur, disa herë,…

Kryengritjet e shqiptarëve të Kosovës gjatë viteve 1909—1912 janë një hallkë në zinxhirin e luftave të pandërprera, që bëri populli shqiptar i këtyre viseve kundër pushtetit turk dhe kundër shfrytëzimit të pashpirt feudal. Pesë shekuj të plotë rrënkoi populli shqiptar nën robërinë turke; por shekujt…

Gjer më tani nuk është shkruar asnjë punim lidhur me rregullimin administrativo-territorial të Kosovës në periodën në mes të dy luf- tave botërore. Për këtë periodë ekzistojnë punime të botuara lidhur me ripushtimin e viseve të shtetit sërb e malazez, me shumicë popullsi shqiptare, në vjeshtë të vit…

Problematika e Lëvizjes Nacionalçlirimtare të Kosovës është e ndërlikuar jo vetëm për shkak të heterogjenitetit etnik, por edhe për shkak të prapambetjes dhe kundërthënjeve nacionale e sociale, të cilat kanë ekzistuar në këtë trevë para dhe gjatë Luftës së dytë botërore. Këtë Lëvizie e karakterizo…

Punimi, “Krimet serbe në komunën e Lypjanit (1912-1999)” e Shefki Ukajt, e cila doli nga shtypi përpara pak kohëve është një vepër me vlera të ve- çanta dhe që përbën një kontribut në literaturën tonë historike. Në këtë punim, janë bërë objekt shqytimi ngjarjet më të rëndësishme në komunën e Lypjani…

Në vazhdën e Luftës së Parë Ballkanike, derisa ende nuk kishte hyrë ushtria serbe në Shkup, menjëherë pas Betejës së Kumanovës, në rrethi- nat e këtij qyteti paria shqiptare e Kosovës fillon organizimin e lëvizjes së rezistencës. Udhëheqësit shqiptarë të kryengritjeve të viteve 1910- 1912 edhe tani,…

Nga mesi i shek.XlX trevat shqiptare me sipërfaqe rreth 60-70 mijë km2 (pa llogaritur viset më periferike ku shqiptarët nuk përbënin shumi- cën e popullsisë) dhe popullsia shqiptare prej së paku 1,6 milion bano- rësh, përfshiheshin dora-dorës në marrëdhënie të reja në ekonomi.1 Krahas po zhvillohej …

Çdo popull mban mend ditët dhe datat e shënuara të fitoreve dhe suk- seseve të ndryshme gjatë historisë së tij. Ato ditë përkujtohen dhe krem- tohen me manifestime të shumta, me gëzim e hare, me krenari kombëtare dhe me mirënjohje e lavdata për ata njerëz të cilët dhanë kontributin e tyre në fusha t…

Çështja e robërve të luftës si pengje është fenomen shoqëror i lashtë dhe ka histori të gjatë e të dhimbshme. Që nga kohët më të lashta ishte bërë zakon që gjatë luftërave dhe pas tyre palët ndërluftuese përveç veprimeve luftarake të kapin robër lufte ose të marrin peng një numër të njerëzve të palë…

Përleshjet shqiptaro-serbe vijuan me të njëjtin intensitet edhe gjatë vitit 1944. Qeveria shqiptare që nuk kishte në dispozicion ndonjë forcë efektive ushtarake për mbrojtjen e kufîjve etnikë, pas kërkesave të vazhdueshme, më 8 janar 1944 arriti të marrë leje nga Komanda gjer- mane për organizimin e…