95 results
Page 1 / 8Il teatro santoriano nell'ambito di quello calabrese e napoletano
Teatri i Santorit në kuadër të atij kalabrez dhe napoletan 1. 2. Francescantonio Santori ka eskperimentuar disa gjini letrare duke u përpjekur me teknikën, fantazinë dhe përdorimin e mundësive leksikore dhe sintaksore të arbërishtes të sigurojë aftësinë shprehëse të domosdoshme për të formuluar ide,…
Francescantonio Santori
teatër kalabrez
teatralitet
komedi
letërsi arbëreshe. Premessa Francescantonio Santori ha percorso molti generi letterari allo scopo di dimostrare che l'arbëresh poteva aspirare al ruolo di lingua letteraria e testimoniare l'espressività e la sua capacità di rappresentare uno strumento idoneo a qualsivoglia registro comunicativo. Vi era all'epoca un diffuso scetticismo al riguardo. Per il lungo tempo trascorso dall'allontanamento dalla madrepatria
Vëzhgime në librin e restauruar të 'Mesharit' të Don Gjon Buzukut - II. Shqimëzat në fund të tekstit
Ky studim është i dyti i radhës në triptikun tonë të studimeve mbi librin e restauruar të 'Mesharit' të Don Gjon Buzukut si produkt tipografik. Këtu jemi përqendruar te shqyrtimi i katër fletëve-shqimëza që përmbyllin ekzemplarin e vetëm të librit të parë të botuar në gjuhën shqipe, siç e njohim der…
Manifestazioni dell'umanesimo cristiano nei testi biblici del 'Messale' di Gjon Buzuku (III) - Modelli di riferimento del 'Messale' di Gjon Buzuku
Shfaqje të humanizmit kristian në tekstet biblike të 'Mesharit' të Gjon Buzukut (III) Me këtë shkrim përmbyllin triptikun tonë të studimeve mbi formimin teologjik-intelektual të Gjon Buzukut si autori i librit të parë shqip që njohim deri sot (Demiraj 2023a/2024; 2026a). Një synim i tillë, sado i gu…
Rreth fjalorit të orientalizmave në gjuhën shqipe
Në këtë punim, i cili synon të shqyrtojë “Fjalorin e orientalizmave në gjuhën shqipe” të Tahir N. Dizdarit, krahas kontributeve kryesore të autorit në këtë vepër të vëllimshme dhe shumë të vlerësuar, janë trajtuar gjithashtu disa aspekte që lidhen me huazimet e ndryshme gjuhësore, të quajtura zakoni…
Ndikimi gjuhësor-kulturor sllav në ‘Mesharin’ e Gjon Buzukut – një narrativ shkencor-filologjik
Ky studim është pjesë e një projekti individual që po zhvillon dhe boton dora-dorës shkruesi i këtyre radhëve lidhur me ‘Mesharin’ e Gjon Buzukut si libri i parë i botuar shqip që njohim deri sot (Demiraj 2023, 2024, 2025, 2026a – në shtyp, 2026b – në shtyp). Këtu kemi marrë në analizë çështjen e nd…
Qëmtime mbi shqiptarësinë e Shkupit gjatë pushtimit osman
Është pranuar se themeluesit e Shkupit (Skupit) ishin Dardanët, njëri nga fiset më të mëdha ilire, të cilët janë banorët më të lashtë të Gadishullit Ballkanik.1 2 3 4 5 Ka mendime se dardanët e Dardania përbëjnë atdheun më të lashtë të shqiptarëve në Gadishullin Ballkanik. H. Bariq e thotë se ”atdhe…
L’Emira di F. A. Santori tra storia e letteratura
Il dramma Emira di Francesco Antonio Santori è un vivido riflesso degli eventi che seguirono l'unificazione dell'Italia nel 1861. Inizialmente concepito da Santori con l’intento di essere un’opera che rispondesse prontamente agli sviluppi storici, quindi un instant book, la sua prima pubblicazione m…
Viset etnike shqiptare në mesjetë dhe përhapja e emrit kombëtar arbër (Arbëri, Albani)
Në këtë artikull K. Biçoku ka trajtuar dy probleme kryesore: hapësirën gjeografike të zënë nga tokat etnike shqiptare në Mesjetë dhe kohën e emrit kombëtar mesjetar Arbër (Arbëri, Albani). Për problemin e parë, bazuar në të dhënat e burimeve historike, hartave të vjetra, gjuhësisë dhe arkeologjisë, …
Defterët osmanë të regjistrimit të popullsisë
Ky punim trajton vlerën e regjistrave të parë të popullsisë osmane si një burim i rëndësishëm informacioni për historinë mesjetare të popullit shqiptar dhe të gjuhës shqipe. Siç dihet, në regjistrat osmanë zakonisht janë shënuar emrat e kryefamiljarëve ose beqarëve meshkuj e aty-këtu edhe femra, kur…