Shekulli XIX shënon për shqiptarët e të gjitha trevave një epokë të re, atë të Rilindjes Kombëtare, të lëvizjes për emancipimin e tyre  ekonomik, politik dhe kulturor, për çlirimin nga osmanët dhe për bashkimin në një shtet të vetëm kombëtar. Fillimi i kësaj periudhe përkon me atë të Tanzimatit, kur…

Ndryshimet e shpejta njerëzore përgjatë shekullit të njëzetë, të shoqëruara me avancimin e masmedias, e kanë shndërruar botën në një fshat global. Periudha ndërmjet shekullit XI dhe XIV ishte periudha më e errët për historinë kombëtare dhe kulturore shqiptare, për shkak të konvertimit të dhunshëm t…

Trajtimi i ngjarjeve të mëdha politike që kanë ndodhur në një periudhë jo të largët të zhvillimeve historike dhe të përpjekjeve kombëtare shqiptare për çlirim nga pushtuesi  sllavo-komunist, për çdo studiues  është  një  proces  hulumtues  i  mundimshëm dhe përgjegjësi e madhe intelektuale.  Paraqit…

Lidhja e myslimanëve të Ballkanit dhe islamit me turqit osmanë është aq e fortë, saqë emrin “turq” për myslimanët e kanë  përdorur jo vetëm jomyslimanët në Ballkan, por edhe myslimanët  vetë, deri vonë, madje me një dozë krenarie. Për shekuj të tërë,  miqtë dhe armiqtë i kanë perceptu…

Bixhozi është konsideruar ndër vite një plagë sociale për shoqërinë shqiptare. Pas shpalljes së pavarësisë në vitin 1912,  rezulton se kafenetë kanë qenë  kryesisht  vendet  ku  zhvillohej më shumë kjo veprimtari, por nuk kanë munguar rastet kur personazhe të pushtetshëm të …

Në fillim të prillit të vitit 1913 ushtrisë që mbronte Shkodrën, nën komandën e gjeneralit Esad pashë Toptani, po i mbaroheshin ushqimet, ndërsa nga radhët e popullsisë civile kishin filluar vdekjet nga uria. Më shumë se 30 vetë vdisnin çdo ditë. Në situatë të vështirë ishin edhe priftërinjtë katoli…

Pas shpalljes së pavarësisë, Shqipëria po përballej me kriza institucionale kombëtare dhe organizimi institucional i arsimit ishte një prej tyre. Elita intelektuale myslimane shqiptare nuk shihte rrugë tjetër veç arsimit si të vetmen shpresë për Shqipërinë për të përballuar sfidat e saj dhe për të e…

Në këtë artikull do të trajtojmë kuadrin e marrëdhënieve institucionale midis Shqipërisë dhe UNESCO-s e anasjelltas, në fushën e trashëgimisë kulturore, veçanërisht në fushën shpirtërore, në kuadrin e 60-vjetorit të anëtarësimit të Shqipërisë në UNESCO. Në veçanti do të shpjegohet koncepti i “trash…

Edhe pse jemi një nga popujt që kemi jetuar në brigjet e Mesdheut për mijëra vite, jemi ndoshta të vetmit mesdhetarë që pothuajse nuk i kemi lëvruar studimet e historisë detare. Duket në  fakt e pabesueshme se sa pak studime mbi detin janë ndërmarrë nga shkenca shqiptare në përgjithësi dhe nga …

Zgjeruesit e temës së foljes në gjuhën shqipe dalin si përbërës të konstrukteve foljore sintetike. Për analizën e këtyre konstrukteve do t’i shmangemi interpretimit të strukturës si lidhje sintagmatike e bazuar në inventarin e morfemave dhe në mundësitë kombinuese të tyre. Struktura morfologjike e f…

Në shekullin e ri, në kushtet e reja të Shqipërisë me ndërrimin e sistemit dhe me hapjen e plotë, kur ndikimi i globalizmit është i fuqishëm në të gjitha fushat dhe kur zhvillimi modern i ekonomisë, i shkencës, i kulturës dhe i jetës përgjithësisht sjellin ndryshime të thella edhe në gjuhë, kryesish…

Problemi i pasqyrimit të epokës dhe figurës së Skënderbeut në letërsinë arbëreshe është marrë në shqyrtim nga studiues të ndryshëm si Markianoi, Gualtieri, Shuteriqi, Xhaxhiu, gjithashtu edhe nga ne në artikuj, kumtesa, studime. Ky problem po shihet tani në dritë të re duke vështruar raportin midis …