Pas Lidhjes së Prlzrenit (1878— 1881), Lidhja e Pejës arriti në vitin 1899 kulm in e vet1 në organizimin më masiv të Lidhjes kombëtare shqiptare. Në luftën e saj kundër sistemit feudal, pra kundër robërisë turke, në njërën anë, kundërshtimit të aspiratave të shteteve fqinje borgjeze ballkanike si dh…

Qëllimi i këtij punimi është të japë në vija të trasha historinë e Gjakovës dhe të rrethit të saj prej themelimit deri në prill të vitit 1941. Për përpilimin e këtij punimi jemi mbështetur në materidlin arki- vor, në kujtime dhe në literaturë. Vlen të theksohet se kemi shjrytëzuar edhe punimin e Ib…

Lidhur me shtrirjen e vendbanimeve mesjetare shqiptare në mesjetë për periudhën nga shek. XIII-XV janë shkruar shumë artikuj dhe studi- me, si nga studiues të huaj ashtu edhe shqiptarë. Mirëpo, deri më tani nuk është botuar asnjë material arkivor e onomastik në të cilin në hapësirën e Ballkanit dali…

Rëndësia e studimit shkencor të veprimtarisë së PKJ-së në përhapjen e vëllazërimit dhe të bashkimit në Kosovë është e shumëfishtë. Kjo është e kuptueshme ngase pa vëllazërim e bashkim në këtë vis shumëkombësh nuk do të mund të përhapeshin as idetë përparimtare, komuniste e çlirimtare ose edhe aty …

Këto ditë doli nga shtypi dhe u vu në qarkullim një monografi e re nga fusha e studimeve të historisë së arkitekturës shqiptare, që i kushtohet një gjinie të caktuar të kësaj arkitekture, xhamive, të ndërtuara nga shek. XV e deri në shek. XIX. Ndërtimi i këtyre faltoreve të besimit musliman, në një …

Shtetet sllave-Serbia. Mali i Zi, Bullgaria dhe Greqia, pretendente ndaj trojeve shqiptare, nën ombrellën e Rusisë lidhën aleancën ballkanike për luftë kundër Perandorisë Osmane, por në fakt ishin kundër trojeve shqiptare të cilat kishin filluar të copëtoheshin që me Kongresin e Berlinit më 1878. A…

Fermanët sulltanorë përbëjnë në vetvete elitën e dokumenteve të përpiluara nga administrata osmane. Ata shprehnin dhe transmetonin dëshirën e sulltanit që i lëshonte dhe urdhrin e tij të padiskutueshëm për t’u zbatuar nga pritësit, e kushdo që të ishte, pavarësisht nga statusi social, posti ose dety…

Më shumë se një shekull më parë, Sami Frashëri, eruditi i shquar, ideologu i Rilindjes Kombëtare dhe kolosi i kulturës shqiptare dhe osmane, theksonte se kulturat e krijuara në Ballkan nuk duhet të jenë mure ndarëse, por ura bashkëpunimi dhe miqësie midis popujve të këtij rajoni. Si trashëgimi e kul…

Historia kombëtare shqiptare është e mbushur me ngjarje të ndryshme, data e personalitete, që kanë lënë gjurmë në ecurinë kohore. Kjo nuk ka ndodhur vetëm me historinë tonë, sepse kjo është dukuri e përgjithshme për mbarë rruzullin. Ndaj identifikimi i tyre është punë e vështirë, për të kërkohen njo…

Pas marrjes së pushtetit, komunistët ngritën në sistem ideologjinë e tyre antifetare, duke e shndërruar administratën shtetërore në një aparat represioni kundër fesë. Pushteti komunist e gjeti Komunitetin Musliman me një organizim institucional që i imponoi regjimi fashist. Sipas një procesverbali t…

Defterët osmanë të quajtur “Muhimme Defter-i”, janë defterë apo fletushka që ngërthejnë problemet e sektorit ushtarak në Shtetin Osman. Këto ishin probleme të ndryshme aktuale që paraqisnin mënyrat dhe funksionimin e sistemit dhe punëve të tyre shtetërore në sektorë të ndryshëm. Këta janë defterët m…

Në Arkivin Qendror të Shtetit, përveç pasurive dokumentare kryesisht në gjuhën shqipe, por edhe në gjuhë të ndryshme të perëndimit, ruhen edhe burime dokumentare në gjuhët orientale. Ato mund t’i klasifikojmë në burime arkivore dokumentare osmane, në dorëshkrime dhe në shtypshkrime në gjuhët orienta…