Prof. Eqerem Çabej është një ndër përfaqësuesit më të shquar të gjuhësisë së re shqiptare, i cili është marrë edhe me çështje tërëndësishme të shqipes së sotme. Një vend të dukshëm zë ndihmesa e profesorit në shtrimin dhe shpjegimin e çështjeve teorikegjuhësore në përshtatje me vetë natyrën e gjuhës…

Mungon deri sot një histori e gjuhës së shkruar shqipe që nga fillimet, çka e vështirëson shumë nxjerrjen e përfundimeve të sigurta për lëvrimin e shqipes së shkruar në shekuj. Po kjo sigurisht nuk do të thotë aspak që nuk ka studime. Përkundrazi janë të shumtë studiuesit shqiptarë, po edhe të huaj,…

Në kuadrin e lektoriumeve të institucionalizuara tashmë në Institutin e Gjuhësisë e të Letërsisë, në datën 3 tetor 2022 prof. dr. Bardhyl Demiraj, ish punonjës i IGJL-së dhe sot drejtues i Qendrës Albanologjike pranë universitetit Ludwig-Maximilian të Mynihut, mbajti një ligjëratë me temë “Etnonimi …

Prof. Albert Riska është ndoshta i vetmi studiues shqiptar në kohën e sotme që i është kushtuar studimit të rikonstruksionit të fjalëve të shqipes në rrafshin indoeuropian. Në fakt universitetet tona nuk nxjerrin indoeuropianistë dhe nuk ofrojnë lëndë formuese në gjuhësi indoeuropiane. Prandaj vlerë…

Diateza përbën një nga kategoritë më të vështira dhe jo pak të rrahura në gjuhësi. Për të nuk ka një përkufizim dhe shpjegim të njëjtësuar, të kënaqshëm, të pranuar nga të gjithë gjuhëtarët. Në traditën e studimeve gramatikore, trajtimi i diatezës kryesisht si kategori morfologjike, dhe deri diku se…

Akademia e Shkencave e Shqipërisë, në bashkëpunim me Akademinë e Shkencave dhe Arteve të Kosovës, në nderim të figurës dhe veprës së akademikut Shaban Demiraj, në 100-vjetorin e tij së lindjes, zhvilloi më datë 30 shtator 2020 konferencën shkencore “Vepra e Shaban Demirajt për historinë e gjuhës dhe…

Çdonjëra prej veprave të letërsisë së vjetër shqipe ofroi për studimet albanologjike dhe për kujtesën historike kombëtare një sërë linjash studimore që zënë fill me hulumtimin e një konteksti kompleks për botën shqiptare të kohës në të cilën jetuan, që vijojnë më tej me të qenit një burim i pasur or…

Kemi të bëjmë me një pasuri intelektuale unikate si dëshmi e radhës që i takon fundit të viteve 30-të të shek. XX, por që ende gjëllin në hije në historinë e kulturës së shkrimit shqip. Kumtojmë kështu thukët motivin farëmirë që na nxiti të zbardhim prej fondit I[lo] M[itkë] Q[afëzezi] (AQSH Tiranë)…

Albanologjia në Gjermani tronditet rishtas këtë vit me një ngjarje të hidhur. Largohet papritur prej nesh Wilfried Fiedler, i mirënjohur në diskursin kulturor intelektual shqiptar dhe ballkanik si njohësi më i thelluar dhe më produktiv në studimet gjuhësore albanologjike dhe ato ballkanike bashkëkoh…

Objekt i punimit tonë është një përmendore shkrimi arumanisht e viteve 20 të shekullit XIX, e cituar si e tillë relativisht herët, por që ka mbetur ende e panjohur përkatësisht e paregjistruar në trashëgiminë e kulturës së shkrimit arumun. Shkruajmë qëllimisht “relativisht herët” duke dashur t’i mës…

Viti 2017 është shënuar nga realizimi i një botimi të rëndësishëm në fushë të gjurmimeve albanologjike e pikërisht nga ai me titull Areali kulturor i Veriut në shek. XVI-XIX, Botime Onufri, Tiranë, 2017, me autor studiuesin Bardhyl Demiraj. Prej vitesh tashmë disponojmë në bibliotekat dhe tavolinat …

Nxitjen për këtë punim e përjetuam gjatë rileximit të një pjese të trashëgimisë postume të eruditit siculo-arbëresh Nikollë Keta (= Niccolò Chetta 1741-1803) që është rrokur si e tillë në librin Nicolò Chetta. Testi letterari in albanese (Caltanissetta 2004), i përgatitur si botim kritik prej Matte…