Gjatë periudhës komuniste shqiptarëve të Kosovës dhe të trojeve të tjera etnike shqiptare në ish-Jugosllavi u ishte ndaluar mësimi, studimi, shënimi dhe përkujtimi i shumë datave, ngjarjeve dhe personaliteteve më të ndritshme të kiüturës dhe të historisë së tyre kombëtare. Si në fushën e arsimit, ku…

Pavarësia e Shqipërisë bëri një rrugë të gjatë e të ndërlikuar përpara se të afirmohej përfundimisht në planin ndërkombëtar pas Luftës së Parë Botërore. Madje ajo është ballafaquar me një rrezik real edhe gjatë Luftës së Dytë Botërore, ndonëse shteti shqiptar pati bërë 15 vjet si shtet i pavarur i n…

Me termin çështja shqiptare kuptohet mosbashkimi në një shtet të vetëm i trojeve të banuara nga shqiptarët. Nga pikëpamja nacionale, kjo është çështja e Shqipërisë së Madhe (termi “Shqipëri e Madhe” nga të huajt përdoret gabimisht në vend të shprehjes “Shqipëri Etnike” - vër. e Redaksisë). Thënë me …

Ç’thonë të dhënat e botuara dhe çka vërtetojnë dokumentet e panjo- hura deri më tashti lidhur me veprën madhore të Hasan Prishtinës, sido- mos në momentin e shpalljes së Pavarësisë, tani dihet çdo gjë. Por, pse në të gjithë librat deri më 1962 Hasan Prishtina përmendej për "tradhëti", këtë e dinin v…

Formimi dhe veprimtaria e Lidhjes së Pejës më 1899 zgjoi interesim të qarqeve të ndryshme politike dhe shoqërore të kohës. Për këtë organi- zëm kombëtar nuk ishte e interesuar vetëm diplomacia, por edhe publici- stika e kohës, si e huaj ashtu edhe ajo shqiptare, në vend dhe jashtë saj. Kështu ndodhi…

Shënimet në fund të faqeve të studimeve shkencore, apo fusnotat, janë me rëndësi të veçantë për të gjitha shkencat. Që në fillim duhet theksuar se termi fusnotë nuk ka veçantitë shpre- hëse të mirëfillta, por ashtu e përdorin shkencëtarët në mbarë botën, pran- daj nuk ka arsye që ne të veçohemi. Bëh…

Në vazhdën e Luftës së Parë Ballkanike, derisa ende nuk kishte hyrë ushtria serbe në Shkup, menjëherë pas Betejës së Kumanovës, në rrethi- nat e këtij qyteti paria shqiptare e Kosovës fillon organizimin e lëvizjes së rezistencës. Udhëheqësit shqiptarë të kryengritjeve të viteve 1910- 1912 edhe tani,…

Në kuadër të përpjekjeve për konsolidimin e Lëvizjes Kombëtare Shqiptare që nga Lidhja Shqiptare e Prizrenit e deri me shpalljen e Pava- rësisë së Shqipërisë, Vilajeti i Kosovës disa herë ishte bërë shesh i krye- ngritjeve të përgjakshme kundër pushtetit qendror të Perandorisë Osma- ne. Kjo lëvizje …

Nga mesi i shek.XlX trevat shqiptare me sipërfaqe rreth 60-70 mijë km2 (pa llogaritur viset më periferike ku shqiptarët nuk përbënin shumi- cën e popullsisë) dhe popullsia shqiptare prej së paku 1,6 milion bano- rësh, përfshiheshin dora-dorës në marrëdhënie të reja në ekonomi.1 Krahas po zhvillohej …

Pas Kuvendit të Junikut (21-25 maj 1912), Kryengritja përfshiu tërë Vilajetin e Kosovës dhe deri në fillim të korrikut ishte shtrirë në viset e tjera shqiptare, për të marrë karakter gjithëpopullor. Isa Boletini kishte marrë autorizimin që bashkë me Idriz Seferin të hartonin planin strategjik të ope…

Shpallja e Pavarësisë së Shqipërisë dhe e themelimit të Shtetit Shqip- tar nga Kuvendi i Vlorës më 28 Nëntor të vitit 1912 përbën ngjarjen më madhore në historinë mijëravjeçare të popullit shqiptar. E realizuar në një nga çastet më të rënda e më të ndërlikuara në jetën e shqiptarëve, në periudhën e …

Çështja e robërve të luftës si pengje është fenomen shoqëror i lashtë dhe ka histori të gjatë e të dhimbshme. Që nga kohët më të lashta ishte bërë zakon që gjatë luftërave dhe pas tyre palët ndërluftuese përveç veprimeve luftarake të kapin robër lufte ose të marrin peng një numër të njerëzve të palë…