“Shkrimtari nuk i zgjedh temat; ato e zgjedhin atë” E vendosëm si epigraf thënien e romancierit nobelist Mario Vargas - Llosa për disa arsye: së pari është sintezë e përvojës së një prej shkrimtarëve më të mëdhenj bashkëkohorë; së dyti është e përdorur si argument teorik prej tij në një libër të mir…

Studimet letrare kanë hedhur dritë mbi një pjesë të dokumenteve që dëshmojnë se Bukuria, si kategori estetike, pas ardhjes në pushtet të Partisë komuniste shqiptare, do të merrte më pak vëmendje përballë qëllimit që iu ngarkua letërsisë në përmbushjen e misionit të saj brenda jetës së re politike e …

Evolucioni i gjatë dhe i koklavitur i vetëdijes së autorësisë, pa të cilën një histori e letërsisë shqipe nuk do të ishte e plotë, është një çështje fare pak e studiuar. Përveçse në përbërje të një punimi doktorate, mbrojtur në vitin 2015 nga Arta Sula, vështirë se mund të gjenden ndihmesa të tjera …

Mid’hat Frashëri është figurë e rëndësishme në historinë e Shqipërisë, jo vetëm për nga familja e tij: Abdyli - babai, Naimi, Samiu; ai është kryetari i Kongresit të Manastirit, firmëtar i pavarësisë, tri herë ministër në tri qeveritë e para të shtetit shqiptar, shkrimtar, publicist dhe bibliofil si…

Vështruar në rrafshin letrar dhe kulturor, realizmi shfaqet si një term tejet përgjithësues, pas së cilit gjallojnë një mori ngjyresash dhe përthyerjesh sa politike, po aq edhe poetike, estetike dhe etike. Në rrafshin letrar dhe kulturor, realizmi ravijëzohet si lëvizje që mund të vendoset lehtësish…

Punimi i diplomës i Dritëro Agollit është e para monografi kushtuar Migjenit në studimet shqiptare. Titulli i punimit është Skicat dhe tregimet e shkrimtarit revolucionar shqiptar Migjeni dhe është paraqitur për mbrojtje në rusisht në vitin 1957, në Petersburg. Në këtë trajtesë shprehja mendime ori…

Një numër i konsiderueshëm studiuesish të letërsisë shqipe ndajnë të njëjtin qëndrim kur shtrohet çështja e pranisë së elementit qëllimor, angazhues, apo tendencioz në letërsi. Janë të shumtë emrat e autorëve tanë të cilët, në situata historike tanimë të njohura, kanë preferuar e zgjedhur përfshirje…

Për të marrë pjesë në debatin ndërkombëtar të kohës mbi çështjen se kush ishin shqiptarët Zef Jubani publikoi veprën e tij madhore Raccolta di Canti Popolari e Rapsodie di Poemi Albanesi. Duke qenë shqiptar i trojeve shqiptare, ndryshe nga të gjithë ata që shkruanin për çështjen dhe kulturën shqipta…

Arritjet letrare të Kadaresë si shkrimtar qëndrojnë më shumë tek proza, tregimi e novela dhe veçanërisht tek romani. Siç vlerëson një prej studiuesve të hershëm të tij, Kadare i dha një fytyrë moderne prozës shqipe, në të gjithë përbërësit e vet. Ai flaku prej saj rutinën dhe mjetet e harxhuara, the…

Migjeni është nga shkrimtarët më të diskutuar të letërsisë shqiptare. Vepra e tij është një labirint, filli i Arianës për t’u orientuar në të cilin për një kohë të gjatë është kërkuar te “vizioni i jetës” i autorit, duke rënë kështu në një lloj apriorizmi, në mënyrë të veçantë në pesëdhjetëvjetorin …

Ky realitet letrar është prezantuar nga Naim Frashëri në vitin 1896, ndërsa jepte linjat kryesore të zhvillimit të letërsisë botërore si në Perëndim ashtu edhe në Lindje, në parathënien që shoqëronte përkthimin e këngës së parë të Iliadës, të kryer nga ai vetë. Ky ishte botimi i parë i Iliadës në sh…

Vitet nëntëdhjetë të shekullit të kaluar e gjetën Shqipërinë në kaos të përgjithshëm. Rënia e strukturave shtetërore, atakimi i furishëm i institucioneve të shtetit totalitar, kompromentimi politik i autoriteteve të dalluara si artistë, letrarë, kritikë e historianë të letërsisë, indoktrinimi atomi…