Në studime të natyrave të ndryshme për gjuhën shqipe një vend më vete zënë edhe trajtime të llojeve të ndryshme të sinonimisë. Ndër të tjera, studiuesit kanë tërhequr vëmendjen edhe për probleme të sinonimisë sintaksore. Duke iu referuar çështjeve të sinonimisë në kuadrin e sintaksës, prof. Mahir D…

Jemi mbledhur sot në këtë tubim shkencor të organizuar nga Akademia e Shkencave e Shqipërisë dhe Akademia e Shkencave dhe e Arteve e Kosovës, për të përkujtuar me nderim njërin prej bijve më të shquar të kombit shqiptar, akademikun prof. dr. Eqrem Çabej, me rastin e njëqindvjetorit të lindjes së ti…

Në ndërkohën 1930-1940 Lasgushi ishte nga autorët më të njohur në letërsinë shqiptare. Poezitë e para kishin gjetur vend në organe që botoheshin nga kolonitë shqiptare në mërgim, ndërsa më pas në një pjesë të mirë të revistave që botoheshin brenda Shqipërisë. Ato tërhoqën vëmendjen si ligjërim poet…

Sintaksa ka qenë për shumë kohë thjeshtra e shkencës së gramatikës, një disiplinë gjuhësore që vetëm këtë gjysmëshekullin e fundit ka arritur të vihet në qendër të vëmendjes dhe madje ta eklipsojë morfologjinë. Arsyeja e prapambetjes së studimeve sintaksore lidhet me atë që, ndryshe nga morfologjia…

Lëvizja e kaçakëve dhe krijimet artistike popullore përkatëse, si një fenomen tipik historik-shoqëror dhe kulturalo-artistik i popujve të Evropës juglindore, ka tërhequr prej kohësh vëmendjen e studjuesve. Studime me interes janë bërë sidomos në këto kohët e fundit, për të vënë në pah ekzistencën e…

Grupimi i të folmeve të gegërishtes ka tërhequ r vëmendjen prejkohësh. Kohët e fundit ky problem është trajtuar më gjerësisht në punimet e J. Gjinarit e A. V. Desnickajës. Në punimet e këtyre autorëve, me të drejtë, veçohet si një grup më vete grupi perëndimor i nëndialektit verior të gegërishtes (i…

Ashtu si në gjuhë te tjera , edhe në gjuhën shqipe ka një sasi jo të vogël emrash që përdoren vetëm në numrin njëjës. Emrat e këtij tipi nuk e kanë tërhequr sa duhet vëmendjen e studjuesve të shqipes dhe si rrjedhim në gramatikat e gjuhës shqipe në përgjithësi ose s’janë përmendur fare ose janë tra…

Shtruarja dhe zgjidhja e problemeve të një teme të tillë për gjuhën shqipe, mbështetur në materiale të gjëra, është me një interes të madh në thellimin e studimit të kësaj kategorie. Ky studim besojmë se do të ndihmojë në qartësimin e mëtejshëm të problemeve, të cilat kanë mbe- tur ende të pazgjidhu…

Zgjerimi i funksioneve shoqërore të shqipes, sidomos të shqipes së shkruar. dhe lulëzimi i letërsisë artistike në gjysmën e dytë të shekullit XIX shtruan një varg çështjesh të lidhura me gjuhën letrare kombëtare, ndërmjet tyre edhe çështjet e stilistikës, të cilat dalin në sipërfaqe dhe tërheqin vë…

Inisiativa e Institutit të historisë dhe të gjuhësisë për hartimin e një projekti të rregullave të drejtshkrimit të gjuhës shqipe, si dhe puna e kryer në këtë drejtim, duhet lavdëruar si një përpjekje dhe kontribut i shquar në detyrën e madhe, të rëndësishme dhe të ndërlikuar të normimit dhe njësimi…

Emrat prejfoljorë asnjanës dhe togjet me vlerë foljore të formuara me pjesëmarrjen e tyre, siç do të vihet në dukje edhe gjatë këtij artikulli, kanë tërhequr vëmendjen e mjaft gjuhëtarëve shqiptarë e të huaj, duke qenë se paraqisin një sërë problemesh të vështira si në planin diakronik ashtu edhe në…

Midis çështjevet problemore të strukturës gramatikore të gjuhës shqipe ajo e paskajores është pa dyshim një ndër më të vështirat dhe njëherazi ndër më të rëndësishmet. Kjo çështje ka tërhequr prej kohësh vëmendjen e gjuhëtarëvet. sepse si në planin diakronik ashtu edhe në planin sinkronik ajo paraqi…