Shtypi shqiptar pas Lidhjes Shqiptare të Prizrenit, veçanërisht në vitet e fundit të shek. XIX njeh gjallërim të madh. Por duhet të theksojmë se në kë të periudhë kërkohej me ngut që çështja e njësimit të alfabetit të merrte zgjidhje të menjëhershme. Kishin kaluar më se tre shekuj nga botimi i libr…

Gjuha, veçse mjet themelor komunikimi, përbën edhe një objekt kundrimi nga ana e bashkësisë që e përdor. Kur një bashkësi nis të ndërhyjë në gjuhën e saj për ta bërë më të efektshëm këtë mjet komunikimi, mu aty zë fill planifikimi gjuhësor. Hapin e parë në planifikimin e një gjuhe e përbën përpjek…

Fillimi i shekullit XX shqiptarët i gjeti pa shtet, pa gjuhë të përbashkët e pa alfabet të përbashkët. Është koha e përthyerjeve të mëdha në tokat shqiptare. Krijimi i shtetit shqiptar më 1912 shtroi një varg çështjesh që lidhen me funksionimin e shtetit të ri. Njëra ndër to qe nevoja për një gjuh…

Fshatrat e luginave të Dropullit dhe të Vurgut të Delvinës në gjendjen e sotme të popullsisë së tyre paraqiten si ishuj gjuhësorë greqishtfolës të rrethuar nga fshatra shqipfolëse. Prania e një popullsie greqishtfolëse në ato fshatra paraqit disa pikëpyetj.e që kërkojnë shpjegim. Në radhë të parë,…

Gjuha shqipe ka dy lloje nyjash: shquese dhe joshquese. Ndërsa e para është bërë objekt i shumë studimeve në aspektin sinkronik e diakronik, e dyta është trajtuar fare pak. Kjo për arsye se ndryshimet e nyjës joshquese janë shumë më të pakta se ato të nyjës shquese, e cila, duke iu ngjitur emrit, k…

Rruga që ka përshkuar gjuha shqipe gjatë shekujve për t’i shpëtuar trysnisë asimiluese të gjuhëve të perandorive me të cilat është ndeshur për rreth gati dy mijëvjeçarë në truallin e vet dhe për t’u bërë gjuhë shkrimi, gjuhë kulture dhe gjuhë letrare e kombit shqiptar ka qenë e gjatë dhe e mundimsh…

Në vitin 2006 është botuar “Fjalori i gjuhës shqipe” i Mehmet Elezit. Me botimin e “Fjalorit të gjuhës shqipe” dhe me sprovën “Gjuha shqipe në bunker?!” (Tiranë, 2005) Mehmet Elezi ka dhënë kontribut edhe në fushën e gjuhësisë shqiptare. Për të shprehur qëndrimin e tij ndaj mendimit shkencor gjuhës…

Përemrat pronore të gjuhës shqipe paraqesin interes të veçantë për rrugën e formimit dhe të evolucionit të tyre. Në krahasim me gjuhët e tjera të familjes indoeuropiane. gjuha shqipe ka ndjekur një rrugë krejtësisht vetjake në krijimin e këtyre përemrave, prandaj hulumtimi i saj paraqet interes shke…

Siç dihet, leksiku politiko-shoqëror përfshin njësitë gjuhësore (ljalë, terma e kuptime) që përdoren në njërin prej stileve më të rëndësishme të gjuhës (në fushën e publicistikës dhe të veprimtarisë së partive e të organizatave të ndryshme qeveritare e joqeveritare, të fjalimeve ose të bisedave të p…