Articles Journals Publishers Subjects

275 results

Page 6 / 23

Huazimet në gjuhën shqipe dhe qëndrimi ynë ndaj tyre

Bahtijar Kryeziu
Përmbajtje e shkurtër: Pastrimi i gjuhës nga fjalët e huaja dhe pasurimi i saj me fjalë vendi, është një çështje e rëndësishme për gjuhësinë. Shumë letrarë e gjuhëtarë shqiptarë janë përpjekur ta pastrojnë gjuhën shqipe nga përdorimet e panevojshme të fjalëve të huaja e njëherazi edhe ta pasurojnë m…

Ndihmesa gjuhësore e profesor Xhevat Lloshit në revistat e Institutit Albanologjik

Abdurrahim Maxhuni
Veprimtaria shkencore e profesor Xhevat Lloshit është e gjatë dhe e larmishme. Ai është personalitet i shquar i gjuhësisë shqiptare. Është pjesëmarrës në Kongresin e Drejtshkrimit (1972), leksikograf i shquar, emrin e të cilit e mbajnë shumë fjalorë, njohës i mirë i leksikologjisë dhe i shqipes stan…

Rreth terminologjisë së emërtimit të “blendeve” si proces i ri sociolinguistik

Mustafa Ibrahimi
Në gjuhën shqipe nuk ka një term të njësuar për procesin sociolinguistik të emërtimit të blendeve, prandaj, në studime të ndryshme përdoren terma të shumtë, që lidhen me këtë proces, si: shkrirje, ngjeshje, përputhje, hibridizim, shkrirje leksikore, përngjitje leksikore, përzierje leksikore, bashkim…

Profesor Nexhip Mërkuri: gjuhëtari dhe edukatori

Begzad Baliu
Në historinë e studimeve të gjuhësisë shqiptare është krijuar një brez studiuesish me emrin e të cilëve janë të lidhura ngushtë dy rrafshe të zhvillimeve akademike dhe shkencore: ajo e mësimdhënies dhe ajo e kërkimeve shkencore. Nëse pararendësit e tyre të dijes albanologjike vinin kryesisht nga try…
OA Optime SQ

Ndikimi i faktorëve fonetikë në fjalëformat e gjuhës shqipe

Gilberta Hadaj
Fonetika, përmes theksit dinamik dhe proceseve të tjera, si: shkrirjes së tingujve, shtesave të tingujve, asimilimeve dhe të reduktimeve të llojeve të ndryshme ka luajtur një rol të dyfishtë: herë i ka bërë format morfologjike më të thjeshta, herë i ka bërë ato më të larmishme. Ndërhyrjet fonetike …

Përshtatja e përmbajtjeve dhe programeve lëndore të gjuhës dhe letërsisë shqipe në qendrën burimore të Pejës

Murteza Osdautaj
Qëllimi i këtij punimi është hulumtimi i metodave, instrumenteve dhe aparaturave pedagogjike, të cilat arsimtarët e lëndëve mësimore që e zhvillojnë kulturën e leximit (kryesisht të lëndës Gjuhë shqipe e letërsi) i përzgjedhin, i planifikojnë dhe i aplikojnë në përcaktimin e pe…

Metodat dhe praktikat e përkthimit të letërsisë shqipe

Mimoza Pllana
Përkthimi i letërsisë shqipe në gjuhët europiane përfshin metodologji dhe praktika të ndryshme. Ky rezultat rrjedh nga një hulumtim empirik i realizuar nëpërmjet intervistave me përkthyes të letërsisë shqipe nga vendet si Gjermania, Austria, Mali i Zi, Rumani, Çekia, Suedia, Rusia dhe Holanda, si dh…

Prejardhja e gjuhës shqipe sipas gjuhëtarit Joachim Matzinger

Radu Crăciun
Gjuhëtari austriak Joachim Matzinger ka promovuar në pesëmbëdhjetë vitet e fundit idenë se gjuha shqipe nuk e ka prejardhjen në rajonin e Shqipërisë së sotme. Matzinger pohon po ashtu që gjuha shqipe nuk ka lidhje prejardhjeje as me gjuhën ilire as me atë trake, por vjen nga një gjuhë anonime, e pad…

Arritje dhe perspektiva në fonetikën e shqipes së sotme

Valbona Sinanaj
Fonetika është një fushë studimore shumë e rëndësishme në Perëndim dhe kudo në botë. Rezultatet e saj gjejnë aplikim në shkencat mjekësore-teknike, në arritjet e inteligjencës artificiale, në kriminologji, në pedagogji, në gjuhësi e më gjerë. Në mesin e shek. XX kërkimet në fonetikë filluan të zhvil…

Struktura argumentore e predikatit foljor dhe kundërvënia formë veprore – formë joveprore

Leonard Dauti
Objekt i këtij artikulli është shqyrtimi i strukturës argumentore të predikatit foljor e parë në ndërvarësi me formën foljore, përkatësisht me kundërvënien formë veprore - formë joveprore të saj. Nisur nga arritjet e studimeve në lëmin e valencës së foljes, e përkatësisht të strukturës argumentore t…

Nga “fjalori i kuq” te projekti i papërfunduar për botimin e veprave të plota të profesor Androkli Kostallarit

Begzad Baliu
Punimi synon të sjellë një pamje të plotë të botimit të veprave në fushë të leksikografisë, në një periudhë kur po bëheshin përpjekje të veçanta për standardizimin e gjuhës shqipe. Karakteristikë e këtyre botimeve është edhe përfshirja në këtë kohë edhe e leksikografisë bashkëkohore, asaj në fushë t…

Metafora në konstruktet e strukturës argumentore në gjuhën shqipe

Anila Kananaj
Të folurit njerëzor në një masë të madhe përbëhet nga gjuha metaforike. Studimet mbi metaforën si një mjet konjitiv për të konceptuar ngjarjet abstrakte dhe fizike përbëjnë një ndër tematikat më të nxehta në gjuhësinë bashkëkohore. Metafora si trop dhe mekanizëm që shërben për të formuar kuptime të …