Shekulli XIX karakterizohet me ndërgjegjësimin e kombeve të Gadishullit Ilirik për krijimin e shteteve të tyre kombëtare, të cilët, kush më herët e kush më vonë, ia arritën këtij qëllimi, kryesisht përmes kryengritjeve të armatosura dhe luftërave për çlirim kombëtar nga zgjedha e Perandorisë Osmane.…

Premisat e këtij shkrimi mbështeten në rrëfimet e anëtarëve të familjes së njohur patriotike shqiptare nga treva e Tetovës, pinjollëve të familjes Deralla, sidomos gjatë bisedave të zhvilluara me Valdete Derallën, të bijën e Hysen Derallës, të njërit nga bijtë e Mehmet Pashë Derallës, i cili vazhdoi…

Gjilani me rrethinë në Kryengritjen e Përgjithshme Kundërosmane të vitit 1912, përkatësisht bashkëpunimi i krerëve të kësaj treve me Mehmet Pashë Derallën, është trajtuar në kuadër të zhvillimeve kryengritëse e politike në tërë Vilajetin e Kosovës, i cili jo vetëm që ishte qendër e atyre zhvillimeve…

Personaliteti i Mehmet Pashë Derallës në këngët popullore, do të përqendrohem në këngët rapsodike, të cilat i janë kushtuar këtij personaliteti të rëndësishëm të Qeverisë së Vlorës, e cila shpalli pavarësinë e saj të plotë. Në këtë punim do të trajtohet roli dhe angazhimi i Ministrit të parë të Luft…

Studimeve shqiptare, kohë pas kohe, i janë bashkëlidhur vepra dhe punime të cilat hedhin dritë dhe trajtojnë në këndvështrime të ndryshme, rolin dhe kontributin e protagonistëve të ndryshëm në dobi të çështjes kombëtare. Parë në këtë këndvështrim, shumë studiues i janë rikthyer më shumë se njëherë t…

Në 104 vjetët e shtetit shqiptar, ngjarja më e rëndësishme politike e shtetërore mbetet Kuvendi i Vlorës (1912), me shpalljen e Pavarësisë dhe krijimin e shtetit. Proklamimi i pavarësisë, por edhe krijimi i qeverisë së parë, parlamentit të parë, sistemit të parë përfaqësues, legjislacionit të parë s…

Ministri i parë i Luftës, Mehmet Pashë Deralla ishte atdhetar i klasës së lartë. Ai ishte një patriot i flaktë, ushtarak i zgjuar që me jetën dhe veprimtarinë e tij shkroi epope lavdie dhe krenarie kombëtare. Gjeneral Deralla ka qenë ideator, organizator, udhëheqës dhe frymëzues i mjaft kuvendeve mb…

Gradeci i Tetovës, në ato lugina të bukura në prehër të malit Sharr, do të zgjohej një mëngjes të largët të pranverës së vitit 1848, me disa të shtëna pushke. Në shtëpinë e Hasan Derallës pat lindur djalë. Asokohe, mjaft djem shqiptarë merrnin udhët e Anadollit, për të mos u kthyer më, por gjithsesi…

Duke gjurmuar pas shtigjeve të jetës dhe veprimtarisë kombëtare të kolosit shqiptar, atdhetarit të paepur, pashait tetovar, Mehmet Deralla, me shumë grada mbi supe, deri në atë të gjeneralit të ushtrisë perandorake; sigurimit me ushtarë të konferencës së Lidhjes së Prizrenit; qëndrimit në Bagdad, kt…

Një shekull pavarësi janë pak për një komb, por është sinjifikativ për kombin shqiptar. Fatin e një kombi të tërë e shkruajnë emrat, burrat e kombit, vizionarët. Emra të ndritur të historisë shqiptare shkruan epope përgjatë shekujve me emrin e tyre dhe e lidhën fatin e kombit në periudha të rëndësis…

Deri në shpalljen e Pavarësisë dhe krijimit të shtetit të parë të pavarur shqiptar madje deri në prag të viteve Njëzet të shekullit të kaluar, Shqipëria nuk kishte asnjë mundësi që të përgatiste ushtarakë brenda vendit dhe arsyet për këtë ishin të shumta. Së pari sepse ajo nuk kishte ushtri dhe, për…

Atje ku është etnia dhe shumësia shqiptare, atje është Shqipëria –lajtmotiv i rilindësve. Një ndër veprimtarët më të spikatur të Lëvizjes Kombëtare në trevat verilindore është edhe Mehmet Deralla. Emri i këtij personaliteti figuron edhe si Mehmet Pashë Deralla, apo Mehmet Pashë Tetova. Veprimtaria e…