Në krijimtarinë e gjerë e të shumanshme shkencore të Selman Rizës një vend nderi zënë ndihmesat e tij në fushën e filologjisë së teksteve të vjetra shqipe. Përveç studimeve të mirëfillta gjuhësore që mbështeten në dëshmitë e teksteve të vjetra shqipe, ai dha një kontribut të çmuar edhe në fushën e f…

Pas një sëmundjeje të rëndë e të gjatë, më 25 maj 2010 ndërroi jetë në San-Diego të Kalifornisë (SHBA) Vladimir Dervishi, punonjës i Institutit të Gjuhësisë dhe të Letërsisë në vitet 1981-1991. V. Dervishi lindi në Tiranë më 2 gusht 1958. Kreu shkollën e mesme të gjuhëve të huaja (dega e anglishtes)…

Veprat e autorëve më të vjetër, me të cilët zë fill letërsia shqipe, d.m.th. Buzuku, Budi, Bardhi e Bogdani në Shqipëri dhe Lekë Matranga tek Arbëreshët e Sicilisë, përveç vlerave si krijime ku gjen shprehje epoka dhe personaliteti i krijuesit të tyre, janë një thesar i vërtetë edhe për studiuesin…

Filologu i mirëfilltë i dijeve albanologjike, prof. Selman Riza në studimet e tij gjuhësore shquhet për analiza tezash dhe për gjykime të mprehta e koncize që vërehen sheshazi pasi t’i ketë shqyrtuar imtësisht çështjet që shtron për t’i zgjidhur. Përveç këtyre, ai shquhet edhe më shumë për metodën …

Selman Riza kulmin e veprimtarisë së tij shkencore në fushën e gjuhësisë e arriti në periudhën ndërmjet viteve 1956- 1967. Ishte e vetmja periudhë “e qetë” në veprimtarinë e tij shkencore. E qetë në thonjëza, sepse pikërisht gjatë kësaj periudhe u përgatit kalvari i vuajtjeve të fundit që e ndoqën e…

Studimi i funksionit dhe i mënyrës së përdorimit të kohëve të foljeve në një gjuhë, bashkë me studimin e kategorisë së mënyrës, të aspektit dhe të diatezës në studimet e vonshme sintaksore dhe ato të gjuhësisë së tekstit janë faktor qenësor për realizimin e suksesshëm të një analize dhe të një inte…

Vepra gjuhësore e Selman Rizës nuk shënon hap evolutiv të gjuhësisë shqiptare në fushë të morfosintaksës, vijim të punës së pararendësve a të bashkëkohësve të tij. Ajo shënon, përkundrazi, një kapërcim të hovshëm kualitativ të këtyre studimeve, me synim këmbëngulës të këtij shkencëtari për të ndry…

Etnogjeneza e popullit shqiptar nuk mund të shqyrtohet e sqarohet bindshëm pa iu qasur të njëjtit problem edhe për rumunët.1 Për gjuhën shqipe, shpjegimi i formave të lashta bëhet së pari nëpërmjet krahasimit të brendshëm dhe në vijim të tij, si një element ndihmës, vjen krahasimi i jashtëm me gjuh…

Meshari, ky ekzemplar i rrallë që dëshmon për fillimet e historishkrimit në gjuhë shqipe dhe i zbuluar për herë të parë shumë kohë pasi u shkrua dhe u botua (pas gjase nga një meshtar i ritit katolik me emrin Gjon Bdek Buzuku), u bë objekt studimi për vite të tëra nga studiues shqiptarë dhe të huaj,…

Para pak kohësh, u nda nga jeta njëri prej gjuhëtarëve të shquar shqiptarë të pas Luftës së Dytë Botërore, dialektologu dhe sintaksologu vrojtimprehtë, miku dhe kolegu ynë i paharrueshëm, fjalëpak dhe bukëshumë, Menella Marko Totoni. Lindi në Përmet më 25 mars 1935 dhe vdiq në Aurora të Ontarios në …

Në studimet buzukjane janë vënë re me kohë ndikimet që ka pësuar shkrimtari i parë i shqipes dhe vepra e tij nga bota kulturore-fetare e fqinjëve veriorë sllavë të pjesës perëndimore të Ballkanit me dalje në detin Adriatik. Megjithatë vendi që zë komponenti sllav në veprën e Buzukut nuk është studiu…

Krijimtaria letrare, filologjike dhe gjuhësore shkencore e Martin Camajt bën pjesë në trashëgiminë e zgjedhur të letërsisë, të gjuhës dhe të kulturës sonë kombëtare të gjysmës së dytë të shekullit XX. I larguar nga vendi i tij për më se një gjysmë shekulli, jetoi në Perëndim, jetoi gjithë kohën me k…