Anila Omari, bashkë me Xhelal Yllin, i përkasin një brezi gjuhëtarësh që erdhën në Institutin e Gjuhësisë e të Letërsisë në fillim të viteve ’80 dhe, ashtu sikundër pritej, së shpejti, do të dalloheshin nga brezi para tyre, së pari, për arsye të shfrytëzimit të mundësive të reja për formimin e përgj…

Kur në vitin 1952 diskutohej në Institutin e Gjuhësisë për çështjen e gjuhës së përbashkët letrare shqipe, një problem i rëndësishëm që u ngrit ishte mosnjohja e dialekteve të shqipes. “Si do të vëmë njërin apo tjetrin kryedialekt në bazë të gjuhës sonë letrare kur nuk njohim mirë as njërin e as tje…

Qëllimi i këtij artikulli është të pasqyrojë gjendjen dhe perspektivën e hulumtimeve mbi variacionin sintaksor në dialektologjinë shqiptare. Sigurisht, diskutimin do ta fillojmë me shqyrtimin e materialit sintaksor në pyetësorin e përdorur për hartimin e Atlasit dialektologjik të gjuhës shqipe (2007…

Kalket gjuhësore nga gjuha italiane, siç vihet në dukje në hulumtimin e kësaj dukurie të ndërndikimit në përmbledhjet me novela Hija e maleve dhe Tregtár flamujsh të Ernest Koliqit, kanë qenë të pranishme që në debutimet narrative të autorit. Krijimtaria letrare e Koliqit, që rrok një hark kohor gjy…

Me këto fjalë nis pasthënia e librit të parë shqip “Meshari”, botuar në vitin 1555. Për shumë vite me radhë, ky libër ka qenë e vazhdon të jetë jo vetëm burim frymëzimi e krenarie për shqiptarët në përgjithësi, po edhe objekt hulumtimesh për studiuesit shqiptarë e të huaj, brenda e jashtë vendi. Ësh…

Qëllimi i kësaj trajtese do të jetë i dyfishtë. Së pari, do të mundohemi të sjellim në qendër të vëmendjes disa prej koncepteve strukturaliste bashkëkohore të gjuhësisë evropiane, me të cilat ka punuar sintaksologu Spiro Floqi. Së dyti, do të merren në shqyrtim komponentët minimalë të domosdoshëm të…

Monografia e prof. dr. Thoma Dhimës Fraza me fjali të nënrenditur përcaktore-ndajshtimore të kohës (2013), botim i Qendrës së Studimeve Albanologjike, ka si objekt hulumtimi një kategori sintaksore të gjuhës shqipe, së cilës për herë të parë i kushtohet një studim i veçantë shkencor analitiko-sintet…

Trajtimi i kategorisë së rrethanorit në gramatikat e shqipes është një çështje e rëndësishme sintaksore, e cila nuk ka tërhequr mjaftueshëm vëmendjen e albanologëve shqiptarë. Nëpërmjet një vëzhgimi historiko-kritik, ky studim synon të paraqesë zhvillimin e mendimit gjuhësor për rrethanorin, duke nx…

Në teorinë e narracionit dimensioni i nxitimit dhe i zvarritjes (shpejtësisë dhe ngadalësisë) së ngritjes së narracionit në një vepër artistike konsiderohet si njëri prej prosedeve themelore, i cili përcakton mënyrën e ecurisë së kohës së treguar. Studiues si Vejn But e Kete Hamburger, Zherar Zhenet…