346 results

Page 20 / 29

Gjeçovi, etnolog dhe studiues i shquar i kulturës popullore

Theodhora Lena
Ky punim synon t’i identifikojë disa prej çasteve më të rëndësishme të jetës së Shtjefën Gjeçovit bazuar në dorëshkrime të dokumenteve të botuara që ruhen në Fondin 58 të Arkivit Qendror Shtetëror. Shqyrtimi i sipërfaqshëm i dokumenteve të këtij fondi krijon përshtypjen se kemi të bëjmë me një perso…

Dokumentacioni arbëresh në arkivin historik të Ministrisë së Punëve të Jashtme në vitet 1951 – 1986

Alketa Luari
Marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe arbëreshëve të Italisë kanë qenë gjithmonë në qendër të vëmendjes nga qeveria komuniste para viteve ’90. Interesimi i palës shqiptare për popullsinë në fjalë do të përqendrohej jo vetëm në rrafshin diplomatik, por edhe atë arsimor dhe kulturor. Pavarësisht luhatjeve n…

Praktikat e trefishta magjiko-rituale në sferën kulturore të vdekjes dhe të zisë

Bledar Kondi
Qytetërimet e botës antike, fetë e mëdha dhe shumë shoqëri tradicionale i atribuojnë numrit tre një fuqi magjike dhe vlerë vitale që depërton, modelon dhe shpjegon çdo fjalë të shqiptuar tri herë, çdo veprim të kryer tri herë, çdo simbol të vizualizuar tri herë në ngjarjet mitike dhe inskenimet e ty…

Ndikimi i pandemisë COVID-19 në ritin e vdekjes

Vlorë Fetaj-Berisha, Angjelina Hamza-Hasanaj
Vdekja si pjesë e ciklit jetësor të njeriut, ka qenë në vëmendjen e tij që nga ekzistenca e njerëzimit. Riti i vdekjes zë një vend të rëndësishëm në kulturën shqiptare. Gjatë ritit të vdekjes janë kryer shumë rituale, bazuar në besime e veprime të ndryshme magjike. Ky rit ka ndryshuar si pasojë e fa…

Projekt me vlerë dhe peshë të madhe për epikologjinë shqiptare, por edhe ato ballkanike, evropiane dhe botërore

Shaban Hasangjekaj
Përmbajtje e shkurtër: Projekti Eposi i Kreshnikëve monument i trashëgimisë kulturore shqiptare në Ballkan: Kosovë, Shqipëri, Mali i Zi, Maqedoni, Serbi, 2012-2016, i miratuar në Institutin Albanologjik të Prishtinës, i hartuar, i udhëhequr dhe i realizuar nga studiuesi Zymer Ujkan Neziri, ku janë p…

Tingujt e ndryshimit: (r)evolucioni i skenës muzikore në Kosovë

Visar Munishi
Deri në fillim të viteve 1990 muzika e shqiptarëve të Kosovës ka pasur 'stabilitet' në uniformitetin e saj dhe evoluim të ngadaltë drejt ndryshimeve që koha i sillte. Në aspektin e për- gjithshëm muzikor të asaj kohe dhe në aspektin e shpërndarjes gjeo- grafike, ajo ndahej në muzikën urbane dhe në t…
OA Univers SQ

Fillesat e përkthimit nga gjuha Arabe në gjuhën Shqipe

Ziber Lata, Naser Ramadani
Përkthimi është një proces që lidhet drejtpërdrejt me qenësinë e gjuhës shqipe, sepse vetë dokumentet e para të gjuhës shqipe janë përkthime, dhe e njëjta gjë vlen  edhe për gjuhën arabe. Kështu që ind themelor i gjuhës shqipe dhe i gjuhës arabe është përkthimi, pra nuk mund të mendohet të studiohen…
OA Univers SQ

Roli i Kishës Ortodokse Serbe në dëm të çështjes së Kosovës (1912-1999)

Adnan Qaka
Punimi “Roli i kishës ortodokse serbe në dëm të çështjes së Kosovës nga viti 1912 e deri në vitin 1999”  paraqet një studim lidhur me institucionin shumë të fuqishëm të gjithë historisë së popullit serb. Fjala është për kishën ortodokse serbe, e cila pa dyshim mbetet një nga katër faktorët më të fuq…
OA Univers SQ

Konsulta gjuhësore e Prishtinës, 1968

Melihate Zeqiri
Në këtë trajtesë, është bërë një studim empirik i mënyrës sesi është organizuar Konsulta Gjuhësore, kontributi dhe ndikimi që është dhënë nga intelektualët e kohës, për të vazhduar më tej implementimin e sloganit “Një komb-një gjuhë letrare kombëtare”. Puna e bërë nga studiuesit e mirëfilltë, i hapi…
OA Univers SQ

Shpërngulja e Shqiptarëve në Siri si pasojë e Luftrave Ballkanike (1912-1913)

Muhamed Mufaku
Gjatë viteve 1908-1912 shqiptarët morën pjesë aktive në ngjarjet e asaj kohe, qoftë në çetat e armatosura nëpër malet e Maqedonisë ose në protesta të tjera,  siç ndodhi  në tubimin e madh që u mbajt në Ferizaj, në korrik të vitit 1908. Të gjitha këto ndikuan në vendimin e sulltan Abulhamidit II (187…
OA Univers SQ

Atdhetaria dhe virtytet e malësorëve në “lahutën e malësisë"

Gjovalin Shkurtaj
Gjithcka që kam pohuar më parë për atdhetarinë e Fishtës dhe për mëtimet e tij te mirëfillta kombëtare shqiptare, që e kanë nxitur në gjithë shkrimtarinë dhe veprimtarinë e tij, përkojnë me ato që janë shprehur nga studiues të tjerë, të vjetër e të rinj, të cilët e kanë thënë se “të flasësh për Fish…