Rëndësia e kësaj analize konsiston në shfaqjen dhe trajtimin e elementeve mitike në veprën “Kështjella” të Ismail Kadaresë, për të hedhur dritë në anën strukturore të veprës, me qëllim shfaqjen e rëndësisë së saj në rrafshin dhe në meritat letrare. Vëzhgimi kryhet nisur prej leximeve në rrafshin ant…

Dijetarët e epokës së artë islame, dhanë kontribut jashtëzakonisht të madh në zhvillimin e shkencës në përgjithësi, si dhe gjeografisë e historisë në veçanti. Këta dijetarë nuk i kufizuan studimet e tyre brenda kufijve të shtetit islam. Studimet e tyre i kaluan kufijtë e këtij shteti, ata panë edhe …

Depërtimi në shkallë të gjerë i fesë islame në radhët e popullsisë  shqiptare gjeti shprehje pikë së pari në qytete. Me vendosjen e osmanëve  në qytetet shqiptare ato filluan të funksionojnë si qendra administrative, ekonomike dhe kulturore të sistemit të ri politik. Në përshtatje me rolin…

Letërsia orientale, përmes poezisë mistike, kaloi në letërsinë dhe në kulturën shqiptare. Naim Frashëri është personifikim i kësaj ure të kalimit të vlerave mistike orientale në hapësirat shqiptare. Temat mbi të cilat do të qëndrojmë dhe të cilat janë qendrore në poezinë e Naimit, janë: Zoti, e buku…

Përhapja e islamit në Shqipëri vazhdon të mbetet një nga problemet historike,  sociale  dhe  fetare  që  tërheq  vëmendjen e studiuesve. Debatet akademike ndahen në parashtrimin e problemit nëse feja islame në Shqipëri ka qenë një konvertim vullnetar apo i imponuar&nbsp…

Lidhja e myslimanëve të Ballkanit dhe islamit me turqit osmanë është aq e fortë, saqë emrin “turq” për myslimanët e kanë  përdorur jo vetëm jomyslimanët në Ballkan, por edhe myslimanët  vetë, deri vonë, madje me një dozë krenarie. Për shekuj të tërë,  miqtë dhe armiqtë i kanë perceptu…

Evlija Çelebiu, emri i vërtetë i të cilit është Dervish Mehmed Zilli ishte funksionar, udhëtar, intelektual dhe shkrimtar osman, i cili jetoi në shek. XVII. Ai mendohet të ketë lindur në vitin 1611 në qytetin e Stambollit dhe ka vdekur në vitin 1684.  Për një periudhë rreth dyzet vjeçare ai ka…

Në kuadër të vitit të Skënderbeut u botuan shumë artikuj për heroin tonë, ndër të cilët u bënë përpjekje për të zbutur rëndësinë e kësaj figure dhe për të zbehur rolin e tij në historinë dhe kulturën evropiane. Nisur nga ky shqetësim, studimi synon të evidentojë pasaktësinë e dy tezave që synojnë ta…

Ndryshimet e shpejta njerëzore përgjatë shekullit të njëzetë, të shoqëruara me avancimin e masmedias, e kanë shndërruar botën në një fshat global. Periudha ndërmjet shekullit XI dhe XIV ishte periudha më e errët për historinë kombëtare dhe kulturore shqiptare, për shkak të konvertimit të dhunshëm t…

Koncepti i shpirtit është objekt i kërkimeve të shkencëtarëve për shekuj me radhë. Ata kanë tentuar të gjejnë lidhjen ndërmjet trurit, mendjes dhe vetëdijes. Në shumë tradita fetare, filozofike dhe mitologjike, shpirti është thelbi i një qenieje të gjallë. Në varësi të sistemit filozofik, një shpirt…

Dokumenti i mëposhtëm është nga arkivat osmane dhe mban datën 27 nëntor 1912. Është një vendim i kabinetit qeveritar osman i nënshkruar nga anëtarët e këtij kabineti. Dokumenti është një përgjigje e qartë mbi disa sqarime të kërkuara nga komandanti osman i zonës së Shqipërisë së Jugut dhe Çamërisë m…

Në këtë artikull do të trajtojmë kuadrin e marrëdhënieve institucionale midis Shqipërisë dhe UNESCO-s e anasjelltas, në fushën e trashëgimisë kulturore, veçanërisht në fushën shpirtërore, në kuadrin e 60-vjetorit të anëtarësimit të Shqipërisë në UNESCO. Në veçanti do të shpjegohet koncepti i “trash…